Τύποι παιδικής κακοποίησης και πως τους αναγνωρίζουμε

Συντάκτης: Φρειδερίκη Τενεκετζή, Κοινωνική λειτουργός

Η φύση είναι ένα όμορφο μέρος για να ζει κανείς και το μεγαλύτερο δώρο που μας έχει δοθεί. Για αυτό χρέος μας είναι να προστατεύουμε την ομορφιά και να διαφυλάττουμε την ακεραιότητά της. Παράλληλα, όμορφο  χρονικό διάστημα για έναν άνθρωπο είναι η περίοδος της παιδικής του ηλικίας. Τα παιδιά δεν είναι μόνο το μέλλον αυτού του κόσμου αλλά και η πηγή της βελτίωσης και της καινοτομίας του σήμερα, αλλά και της εποχής που έπεται. Πολλοί γνωρίζουν την αξία των παιδιών και τη σέβονται, αλλά υπάρχουν και επιτήδειοι που εκμεταλλεύονται την αθωότητα και την ευπιστία των παιδιών προς όφελός τους, τραυματίζοντάς τα ψυχολογικά και σωματικά για μια ζωή.

Η παιδική κακοποίηση έχει λάβει μεγάλες διαστάσεις στην σύγχρονη κοινωνία, προσβάλλοντας  τον φορέα της οικογένειας ανεξαρτήτως φυλής, εθνικότητας και κοινωνικοοικονομικής τάξης. Όταν αναφερόμαστε στην παιδική κακοποίηση συχνά θέτουμε σαν «εργαλείο» της κακοποίησης, τη βία. Δυστυχώς, τα πράγματα δεν είναι τόσο απλά καθώς η κακοποίηση όπως και η βία περιλαμβάνει πολλές μορφές. Μερικές από αυτές είναι η κακοποίηση με βάση την κουλτούρα του παιδιού, λόγω της καταγωγής ή της μητρικής του γλώσσας και η κακοποίηση με βάση την οικονομική κατάσταση, που συνήθως συμβαίνει στην παιδική εργασία.

Τύποι παιδικής κακοποίησης και πως τους αναγνωρίζουμε

Για να κατανοήσουμε καλύτερα τον όρο παιδική κακοποίηση οφείλουμε να γνωρίζουμε τους τύπους συμπεριφοράς που οδήγησαν στην κακοποιητική συμπεριφορά. Οι πιο σημαντικοί από αυτούς είναι η σωματική κακοποίηση, που περιλαμβάνει χτυπήματα στο σώμα του παιδιού και αφήνει σημάδια. Αυτός το τύπος αποτελεί το 25% των υποθέσεων παιδικής κακοποίησης. Σκληρή μορφή σωματικής κακοποίησης είναι η σεξουαλική κακοποίηση, όπως ο βιασμός. Σύμφωνα με μια έρευνα πάνω από 120.000 κορίτσια κάτω των 20 ετών έχουν παρενοχληθεί σεξουαλικά. Ο άλλος τύπος είναι η συναισθηματική κακοποίηση, όπως συγκρουσιακή οικογενειακή ατμόσφαιρα, φωνές, ψυχολογική πίεση, αγνόηση της γνώμης του παιδιού κ.λπ. Η ψυχολογική κακοποίηση έχει αντίκτυπο στις αποφάσεις που παίρνει το παιδί. 

Ποια είναι τα σημάδια που εκδηλώνει το παιδί, αν του έχει ασκηθεί κακοποίηση;

Στη σωματική κακοποίηση, συνήθως φέρει σημάδια σε κρυφά μέρη του σώματος. Εκδηλώνει εχθρική συμπεριφορά προς τους συμμαθητές του και τα ζώα, καταλαμβάνεται από φόβο, άγχος και στεναχώρια, δυσκολεύεται να κοιμηθεί και βλέπει εφιάλτες. Στη σεξουαλική κακοποίηση, παρουσιάζει δυσκολία στο να καθίσει, στριφογυρίζει στο κάθισμά του, παρατηρείται αίμα στα εσώρουχα, μόλυνση και φαγούρα στα γεννητικά όργανα. Επίσης, δεν θέλει να αλλάξει ρούχα, παρουσιάζει διατροφικές διαταραχές, εχθρότητα, προσφυγή στη χρήση ουσιών, ακατάλληλη σεξουαλική συμπεριφορά, αλλά και προβλήματα στον ύπνο. Κατά τη συναισθηματική κακοποίηση παρουσιάζει αναπτυξιακές και γλωσσικές διαταραχές, νευρικό ύπνο ή στέρηση ύπνου καθώς και τάσεις αυτοκτονίας.

Τι πρέπει να κάνουν οι γονείς, όταν παρατηρούνται αυτά τα σημάδια; 

Το σημαντικότερο είναι οι γονείς να προσπαθήσουν να κατανοήσουν το παιδί. Να αποκτήσουν γνώσεις για τη συμπεριφορά που παρουσιάζει, όταν εισέρχεται σε ένα νέο ηλικιακό στάδιο, αλλά και να αναγνωρίσουν τις ανάγκες του.Συχνά τα παιδιά, αν έχουν εκτεθεί σε ένα κακοποιητικό γεγονός, προσπαθούν να το αποτυπώσουν μέσα από το παιχνίδι ή τη ζωγραφική. Για τον λόγο αυτό χρήσιμο είναι να επισκέπτονται οι γονείς το σχολικό περιβάλλον και να ενημερώνονται από τους δασκάλους για οποιαδήποτε συμπεριφορά του παιδιού συμβαίνει έξω από το περιβάλλον της οικογένειας. Επιπλέον, θα πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή από την πολιτεία, ώστε τα παιδιά να γνωρίζουν από μικρή ηλικία για την κακοποίηση. Αυτό μπορεί να διδαχθεί μέσα από παραμύθια κι έτσι να αναγνωρίσουν την κακοποιητική συμπεριφορά και να ενημερώσουν αμέσως τους γονείς ή τους δασκάλους τους. 

Το δικαίωμα του κάθε παιδιού ενάντια σε κάθε μορφή βίας οφείλουν να το σέβονται όλοι. Τα παιδιά πρέπει να γνωρίζουν τα δικαιώματα τους από μικρή ηλικία. Το κράτος οφείλει να θεσπίσει  νόμους που να προστατεύουν το παιδί και να αποτρέπουν, κυρίως μέσω της πρόληψης, την παιδική κακοποίηση. Το κάθε παιδί έχει δικαίωμα στο παιχνίδι και στη ξεγνοιασιά και όχι στην αμαύρωση της ζωής του.

Συντάκτης: Φρειδερίκη Τενεκετζή, Κοινωνική λειτουργός

Influence:

Αρθρογράφος του flowmagazine.gr.