Και όμως, οι πιο ουσιαστικές αλλαγές δεν φαίνονται στην αρχή. Χτίζονται αθόρυβα, μέσα από μικρές, σταθερές κινήσεις που επαναλαμβάνονται. Συχνά …
Το κλειδί για την επιτυχία δεν είναι οι στόχοι, είναι οι συνήθειες!
Υπάρχουν στιγμές που ένα βιβλίο δεν σου μαθαίνει κάτι καινούργιο. Σου θυμίζει κάτι που μέσα σου ήδη ήξερες, αλλά δεν είχες ακόμα τολμήσει να παραδεχτείς. Αυτό ένιωσα διαβάζοντας το Atomic Habits του James Clear. (Στα ελληνικά κυκλοφορεί με τον ιδιαίτερο τίτλο “Ένα τίποτα μπορεί να αλλάξει τα πάντα”, από τις εκδόσεις Ιβίσκος)
Και κάπου εκεί, ανάμεσα στις σελίδες του, ήρθε μια σκέψη σχεδόν άβολη:
μήπως όλη μου τη ζωή έδινα υπερβολική σημασία στους στόχους;
Μήπως τελικά δεν είναι οι στόχοι το πρόβλημα;
Για χρόνια, όπως και πολλοί άνθρωποι γύρω μου, πίστευα ότι η επιτυχία ξεκινά από το να θέτουμε στόχους.
Οι πιο συνηθισμένοι είναι:
Να χάσω κιλά.
Να βγάλω περισσότερα χρήματα.
Να φτιάξω μια επιτυχημένη επιχείρηση.
Να αλλάξω ζωή.
Και για να μην παρεξηγηθώ, δεν λέω ότι οι στόχοι δεν έχουν αξία. Έχουν.
Σου δίνουν κατεύθυνση. Σου δίνουν κίνητρο…
Όπως λέει και το αγαπημένο μου ρητό του De Toqueville:
“Αν δεν κοιτάς εκεί που θες να πας, θα πας εκεί που κοιτάς”.
Οπότε ο στόχος σου δίνει την κατεύθυνση. Σου δίνει επίσης ώθηση για ένα νέο ξεκίνημα. Αλλά μέχρι εκεί.
Όσο περνά ο καιρός και ακόμα περισσότερο τα χρόνια, βλέπεις ότι δεν είναι οι στόχοι το πιο σημαντικό συστατικό για την επιτυχία. Γιατί πολλοί άνθρωποι έχουν στόχους, αλλά λίγοι αλλάζουν πραγματικά τη ζωή τους ή πετυχαίνουν μακροπρόθεσμα.
Για παράδειγμα στο στόχο της απώλειας κιλών οι στατιστικές είναι αμείλικτες. Περίπου το 95% των ανθρώπων που έχασαν κιλά με δίατα, καταλήγουν να τα ξαναπάρουν μετά από κάποιο διάστημα, πιθανώς και περισσότερα.
Αντίστοιχα και οι νικητές του Λόττο χρεοκοπούν σε διάστημα 3 ετών κατά μέσο όρο. Οπότε τι δείχνει αυτό; Ότι η βραχυπρόθεσμη επίτευξη στόχων δεν έχει καμία σημασία.
Και τότε γεννιέται το εύλογο ερώτημα:
Αν όλοι έχουμε στόχους, γιατί δεν έχουν όλοι τα ίδια αποτελέσματα;
Οι Ολυμπιακοί Αγώνες και η πιο σκληρή αλήθεια
Ας το δούμε απλά. Στους Ολυμπιακούς Αγώνες όλοι οι αθλητές έχουν τον ίδιο στόχο: να κερδίσουν. Κι όμως, μόνο ένας ανεβαίνει στο υψηλότερο σκαλί του βάθρου.
Οι υπόλοιποι απέτυχαν;
Όχι. Απλώς είχαν τον ίδιο στόχο με τον νικητή και σε όλα τα παιχνίδια που μόνο ένας νικάει αναγκαστικά ένας θα είναι ο νικητής και όλοι οι υπόλοιποι… απλώς έπαιξαν και έχασαν.
Και εδώ είναι η πρώτη μεγάλη αποκάλυψη που φέρνει ο James Clear:
Δεν είναι οι στόχοι που ξεχωρίζουν τους ανθρώπους. Είναι κάτι άλλο πολύ πιο “αθόρυβο”.
Η διαφορά δεν είναι ο στόχος. Είναι το σύστημα.
Ο στόχος είναι το “πού θέλω να φτάσω”. Το σύστημα είναι το “ποιος γίνομαι κάθε μέρα για να φτάσω εκεί”. Ή αλλιώς:
– ο στόχος είναι το όνειρο.
– η συνήθεια είναι η καθημερινή πραγματικότητα.
Ο Clear το λέει με μια φράση που δύσκολα ξεχνιέται:
Δεν ανεβαίνουμε στο επίπεδο των στόχων μας. Πέφτουμε στο επίπεδο των συστημάτων μας.
Και αυτό, αν το σκεφτείς λίγο, είναι σχεδόν απελευθερωτικό, γιατί σταματάς να κυνηγάς το “μεγάλο άλμα” και αρχίζεις να κοιτάς το “μικρό βήμα”.
Οι συνήθειες που χτίζουν ή καταστρέφουν μια ζωή
Η αλήθεια είναι πως η ζωή μας δεν αλλάζει τόσο από τις μεγάλες αποφάσεις, αλλά από μικρές επαναλήψεις συστηματικά.
Ένα email που απαντάς ή δεν απαντάς.
Μια προπόνηση που κάνεις ή αναβάλλεις.
Ένα βράδυ που επιλέγεις ξεκούραση ή scrolling χωρίς τέλος.
Και το πιο ενδιαφέρον είναι ότι αυτές οι μικρές επιλογές δεν φαίνονται σημαντικές τη στιγμή που συμβαίνουν.
Αλλά συσσωρεύονται. Όπως οι σταγόνες που γεμίζουν ένα ποτήρι χωρίς να το καταλάβεις.
Αυτό που κάνει τη διαφορά είναι οι συνήθειες που εφαρμόζεις καθημερινά και σε οδηγούν σε έναν άλλο τρόπο ζωής.
Πώς χτίζονται οι ταυτότητες χωρίς να το καταλάβουμε
Υπάρχει όμως κάτι ακόμα πιο βαθύ από τις συνήθειες.
Η ταυτότητα.
Γιατί κάποια στιγμή δεν λες απλώς “έκανα αυτό” ή “δεν το έκανα”.
Λες:
– “Είμαι έτσι.”
– “Είμαι αναβλητική.”
– “Είμαι αγχώδης.”
– “Δεν έχω πειθαρχία.”
Και κάπως έτσι, χωρίς να το καταλάβεις, μια συμπεριφορά γίνεται ταυτότητα.
Και η ταυτότητα γίνεται όριο.
Στο βιβλίο, αλλά και στην πραγματική ζωή, αυτή είναι ίσως η πιο κρίσιμη στροφή:
Δεν αλλάζεις τη ζωή σου αλλάζοντας μόνο αυτό που κάνεις.
Αλλάζεις τη ζωή σου αλλάζοντας αυτό που πιστεύεις ότι είσαι.
Το 1% που αλλάζει τα πάντα
Ένα από τα πιο γνωστά παραδείγματα του Atomic Habits είναι η ομάδα ποδηλασίας της Μεγάλης Βρετανίας.
Δεν έψαξαν μια τεράστια αλλαγή. Έψαξαν εκατοντάδες μικρές. Βελτίωσαν κατά 1% τον εξοπλισμό, την προπόνηση, την αποκατάσταση, ακόμη και το περιβάλλον ύπνου των αθλητών.
Ένα-ένα, αυτά δεν φαίνονταν σημαντικά. Μα όλα μαζί άλλαξαν τα πάντα.
Και κάπως έτσι λειτουργεί και η ζωή μας. Δεν αλλάζει από μια μεγάλη στιγμή, αλλά από μικρές, επαναλαμβανόμενες κινήσεις που κάποια στιγμή γίνονται αποτέλεσμα.
Γιατί θαυμάζουμε λάθος τις επιτυχίες
Ο λόγος για τον οποίο έχουμε λάθος πεποίθηση για την επιτυχία είναι γιατί μας έχουν παραπλανήσει συστηματικά. Τα media και τα social media προβάλλουν τη στιγμή που πέφτουν όλοι οι προβολείς πάνω σου. Τη στιγμή της επιτυχίας, τη στιγμή που παίρνεις το βραβείο, που τερματίζεις τον αγώνα, που εκδίδεις το πρώτο σου βιβλίο, που παντρεύεσαι…
Οπότε βλέπουμε μόνο την τελική στιγμή που προβάλλλεται στα μάτια μας, που δεν είναι τίποτα άλλο παρά το απώγειο της επιτυχίας, το αποτέλεσμα.
Κοιτάμε έναν επιτυχημένο (στην Ελλάδα ή στο εξωτερικό) και βλέπουμε τη στιγμή που εκδηλώνεται η επιτυχία.
Το αποτέλεσμα.
Τα φώτα.
Τη σκηνή.
Δεν βλέπουμε όμως τα χρόνια που προηγήθηκαν.
Τις μέρες που δεν υπήρχε κανένα χειροκρότημα. Καμία επιβεβαίωση. Μόνο συνέπεια.
Όλες τις χιλιάδες στιγμές προπόνησης, δουλειάς, προετοιμασίας, συχνά και στο σκοτάδι ή τη νύχτα όταν όλοι οι άλλοι κοιμούνται.
Και γιατί δεν το βλέπουμε;
Γιατί ίσως δεν θεωρείται σέξι.
Ή γιατί όπως λένε “δεν πουλάει” σαν πληροφορία. Γιατί πολύ απλά δεν είναι είδηση. Δεν κάνει μπαμ. Είναι όλες αυτές οι αόρατες στιγμές, οι καθημερινές, οι συστηματικές που κάνουν τη διαφορά.
Εκεί όμως είναι το πραγματικό μυστικό της επιτυχίας:
όχι στο “μεγάλο γεγονός”, αλλά στη μικρή επανάληψη.
Η ερώτηση που μένει στο τέλος
Ίσως τελικά το ερώτημα δεν είναι:
“Τι στόχο θέλω να πετύχω;”
Αλλά κάτι πιο απλό και πιο αληθινό:
Ποια μικρή συνήθεια μπορώ να ξεκινήσω σήμερα που, αν τη συνεχίσω, θα αλλάξει τη ζωή μου;
Όχι από Δευτέρα.
Όχι όταν θα είμαι έτοιμος.
Αλλά τώρα.
Γιατί οι συνήθειες δεν περιμένουν την τέλεια στιγμή.
Χτίζονται μέσα στην ατελή καθημερινότητα.
Και κάτι τελευταίο…
Αν αυτό το άρθρο σου έδωσε μια διαφορετική οπτική για την επιτυχία, μπες στο κανάλι του Believe in You στο YouTube για να δεις και όλα τα υπόλοιπα.
Εκεί μοιράζομαι συστηματικά σκέψεις, εργαλεία και ιστορίες γύρω από την προσωπική ανάπτυξη, τη νοοτροπία της επιτυχίας και το πώς χτίζουμε μια ζωή με περισσότερη επίγνωση και δύναμη.
👉 Δες το σχετικό βίντεο εδώ:
https://www.youtube.com/watch?v=DmKnP8jyLbs
Και αν σου αρέσει το περιεχόμενο κάνε subscribe για να ενημερώνεσαι για κάθε νέο βίντεο.
Για το τέλος, θα σε αφήσω με ένα μήνυμα:
“Μικρές πράξεις, συστηματικά, φέρνουν μεγάλα αποτελέσματα”. Αυτό να θυμάσαι!
