Τι προσφέρει η επιστήμη των οικονομικών και γιατί επηρεάζει την τσέπη μας

Συντάκτης: Άρης Γαβριηλίδης, Συγγραφέας - Εικαστικός

Influence:

Από την ημέρα που οι πρώτοι άνθρωποι άρχισαν να ανταλλάσσουν πράγματα  μεταξύ τους (σου δίνω ένα ακόντιο μου δίνεις ένα κομμάτι κρέας) άρχισε η ανταλλακτική οικονομία που εξελίχθηκε αργότερα, με την διαμεσολάβηση του χρήματος στην οικονομία.

Η οικονομία σήμερα διδάσκεται σε όλα τα πανεπιστήμια του κόσμου. Ανήκει στις κοινωνικές επιστήμες. Τι σημαίνει αυτό; Σε αντίθεση με άλλες επιστήμες όπου όταν κάνεις μια ενέργεια μπορείς με ασφάλεια να προβλέψεις τις συνέπειες, στην οικονομία δεν συμβαίνει πάντοτε αυτό. Ο λόγος είναι ότι εδώ παρεμβαίνουν απρόβλεπτοι παράγοντες που μπορεί να διαφοροποιήσουν το αποτέλεσμα.

Όπως όλες οι επιστήμες, η οικονομία χωρίζεται σε διάφορους κλάδους: Δημόσια οικονομία που ασχολείται με τα οικονομικά του κράτους, Μακρο-οικονομία που  εξετάζει τα οικονομικά όλης της κοινωνίας, Μικρο-οικονομία που ερευνά τα συμβαίνοντα στην επιχείρηση κλπ.

«Κανείς άνθρωπος δεν είναι νησί» λέει κάποιο ποίημα. Εννοεί ότι κανείς δεν μπορεί να ζήσει απομονωμένος και ξεκομμένος από την κοινωνία. Αφού συμβαίνει ο καθένας από εμάς, χωρίς εξαίρεση, επηρεάζεται από τις εξελίξεις στην οικονομία. Ακόμη και ο ζητιάνος στη γωνιά θα έχει μεγαλύτερες εισπράξεις όταν η οικονομία πηγαίνει καλά και οι άνθρωποι ευκολότερα βάζουν το χέρι στην τσέπη, παρά όταν είναι χάλια.

Όπως είδαμε και νιώσαμε στο πετσί μας κατά την πρόσφατη οικονομική κρίση που μαστίζει την Ελλάδα, όταν στραβώσει το κλίμα μας «παίρνει όλους η μπάλα». Μαγαζάτορες που βάζουν λουκέτο ή έχουν μικρότερο τζίρο, υπάλληλοι που βλέπουν τον μισθό τους να μειώνεται, συνταξιούχοι με ψαλιδισμένη σύνταξη, επιχειρήσεις που κλείνουν ή συρρικνώνονται, εργαζόμενοι που χάνουν τις δουλειές τους, νέοι που δεν μπορούν να βρουν δουλειά.

Όπως κανείς άνθρωπος δεν είναι «νησί» έτσι και κανένα κράτος δεν μπορεί να λειτουργήσει μόνο του, αποκομμένο από τον έξω κόσμο, όσο αυτάρκες κι αν προσπαθεί να είναι. Θα αναγκασθεί να εισάγει πρώτες  ύλες που δεν παράγει το ίδιο ή να εξάγει πρώτες ύλες που του περισσεύουν. Για παράδειγμα, η Αλβανία επί Εμβέρ Χότζα είχε κόψει τους δεσμούς με άλλες χώρες, αλλά αναγκαζόταν να εισάγει πετρέλαιο. Και η Κούβα παρά το εμπάργκο που της επέβαλαν οι ΗΠΑ εξήγε ζάχαρη. Επομένως, η οικονομία τους εξαρτιόταν από τις διεθνείς τιμές του πετρελαίου και της ζάχαρης.

Τι προσφέρει η επιστήμη των οικονομικών και γιατί επηρεάζει την τσέπη μας

Στην πραγματικότητα, υπάρχει ένα πυκνότατο πλέγμα ανταλλαγής προϊόντων ανάμεσα σε όλα τα κράτη του κόσμου, που αποτελούν το διεθνές εμπόριο. Πρώτες ύλες, ημικατεργασμένα και τελικά προϊόντα ταξιδεύουν ανά τον κόσμο με σιδηρόδρομους, αεροπλάνα, φορτηγά αυτοκίνητα αλλά κυρίως πλοία για να καλύψουν τις ανάγκες των κατοίκων της υφηλίου. Ανάμεσά τους είμαστε και εμείς. Με αυτά τα προϊόντα θα ζεσταθούμε, θα φωτισθούμε και θα μετακινηθούμε (πετρέλαιο), θα φάμε (τρόφιμα), θα ντυθούμε (ρούχα, παπούτσια), θα θεραπευτούμε (φάρμακα), θα διασκεδάσουμε (τηλεοράσεις κλπ), θα επικοινωνήσουμε (τηλέφωνα, κινητά)  και πολλά άλλα.

Πίσω όμως από όλη αυτή την διακίνηση αγαθών υπάρχει η παραγωγή τους, πίσω από αυτήν τα εργοστάσια, πίσω από αυτά οι επενδύσεις, πίσω από αυτές τα δάνεια και το προσδοκόμενο κέρδος, πίσω από αυτό οι τιμές πώλησης το κόστος της μισθοδοσίας, το ύψος των επιτοκίων… μια στιγμή! Ήδη αρχίζουμε και χρησιμοποιούμε, χωρίς να το καταλαβαίνουμε, όρους της οικονομίας. Οποιαδήποτε μεταβολή σε αυτούς τους όρους θα κάνει ακριβότερη την τιμή που θα τα αγοράσουμε, με αποτέλεσμα να χρειασθεί να βγάλουμε περισσότερα ή λιγότερα χρήματα από την τσέπη μας για να τα αποκτήσουμε.

Κοντολογίς, δεν υπάρχει καμία απολύτως αλλαγή στα οικονομικά μεγέθη (τιμές, πληθωρισμός, ισοτιμίες νομισμάτων, επιτόκια, υποτίμηση και λοιπά και λοιπά) που γίνονται στη χώρα μας ή στο εξωτερικό που να μην επηρεάζουν άμεσα την τσέπη μας, αφού όλα, μα όλα, εκεί καταλήγουν.

______________________

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ: Κυκλική οικονομία για ένα πιο ελπιδοφόρο μέλλον

______________________

Ελπίζω να μην σας τρόμαξα με την ενδεικτική απαρίθμηση με τους οικονομικούς όρους που έβαλα μέσα στην παρένθεση της προηγούμενης παραγράφου. Τα πράγματα είναι απλά, αν σας τα εξηγήσουν κατάλληλα. Και αυτό ακριβώς σκοπεύουμε να κάνουμε στα άρθρα που ακολουθούν.

Αυτό ήταν το πρώτο εισαγωγικό άρθρο μιας νέας στήλης που θα εγκαινιάσουμε στο flowmagazine.gr με τίτλο «Απλά οικονομικά της καθημερινότητάς μας». Μια στήλη που έχει ως στόχο να εξηγεί απλά, έννοιες της οικονομίας που αφορούν όλους μας γιατί επηρεάζουν την τσέπη μας, είτε το θέλουμε είτε όχι. Καλό θα ήταν λοιπόν να έχουμε όλοι μια βασική γνώση αυτών ή έστω κατανόηση.

Συντάκτης: Άρης Γαβριηλίδης, Συγγραφέας - Εικαστικός

Influence:

Ο Άρης Γαβριηλίδης, οικονομολόγος, πρώην  διευθυντικό στέλεχος τραπεζών και επιχειρήσεων, ασχολείται ερασιτεχνικά με το γράψιμο…