Σχιστίες – Τι Είναι και Πώς Αντιμετωπίζονται

Συντάκτης: Σταυρίνα Κούτρη

Οι σχιστίες επηρεάζουν την αναπνοή, την ομιλία και τη σίτιση του ατόμου λόγω των περιοχών στις οποίες εντοπίζονται. Είναι δομικές ανωμαλίες εμφανείς από τη γέννηση του ατόμου, όμως η έγκαιρη αποκατάστασή τους οδηγεί σε μία κανονική ανάπτυξη και φυσιολογική ζωή.

Σχιστίες ονομάζονται τα κενά που δημιουργούνται κατά τη δόμηση του προσώπου στην διάρκεια της εγκυμοσύνης. Τα κενά αυτά μπορούν να εμφανιστούν στο άνω χείλος ή/και στην υπερώα (ουρανίσκος). Στα ελληνικά τις συναντάμε και με τους όρους λαγόχειλο (χειλεοσχιστία) και λυκόστομα (υπερωοσχιστία). Οι σχιστίες δεν είναι σπάνιο φαινόμενο, καθώς αποτελούν μία από τις πιο συχνές δομικές ανωμαλίες του προσώπου. Πιο συγκεκριμένα, η αναλογία εμφάνισης σε βρέφη είναι περίπου 1:700.

Ποια είναι τα αίτια των σχιστιών;

Η ακριβής αιτιολογία παραμένει άγνωστη έως σήμερα. Γνωρίζουμε πώς κατά τις έξι με δέκα πρώτες εβδομάδες της κύησης συμβαίνει η ένωση της άνω γνάθου, της μύτης και του στόματος του εμβρύου, προκειμένου να σχηματιστεί η οροφή του στόματος και το άνω χείλος. Η σχιστία είναι αποτέλεσμα μη επαρκούς συνένωσης των δομών αυτών.

Επιπροσθέτως, κάποιοι παράγοντες φαίνεται να συμβάλλουν στην αύξηση των πιθανοτήτων για εμφάνιση σχιστίας. Αυτοί αφορούν στις εγκυμονούσες και περιλαμβάνουν:
– Λήψη συγκεκριμένων φαρμάκων(π.χ. topiramate)
– Διαβήτης
– Κάπνισμα ή/και κατανάλωση αλκοόλ
– Διατροφικά ελλείμματα (π.χ. έλλειψη φυλικού οξέος)
– Έκθεση σε χημικές ουσίες

Τέλος, αρκετές φορές οι σχιστίες εμφανίζονται ως μέρος συνδρόμων ή κληρονομικών γενετικών διαταραχών.

Σχιστίες – Τι Είναι και Πώς Αντιμετωπίζονται

Πως επηρεάζει μία σχιστία την ανάπτυξη του παιδιού;

Λόγω της θέσης και της φύσης της διαταραχής, το άτομο παρουσιάζει μία σειρά δυσκολιών μέχρι να αποκατασταθεί η σχιστία, ειδικά κατά τους πρώτους μήνες ζωής.

  1. Προβλήματα σίτισης

Ένα παιδί με σχιστία δεν είναι σε θέση να εφαρμόσει το στόμα του γύρω από τη θηλή ή το μπιμπερό, με αποτέλεσμα πολλές φορές να αποβάλλει το γάλα από τη μύτη και να μην αυξάνει το βάρος του σε ικανοποιητικό βαθμό.

  1. Προβλήματα ακοής

Λόγω του ότι οι μύες της υπερώας είναι συνδεδεμένοι με το μέσο αυτί, μωρά με σχιστία στην υπερώα είναι πιο επιρρεπή σε ωτίτιδες.

  1. Οδοντιατρικά προβλήματα

Μια σχιστία μπορεί να οδηγήσει σε ανώμαλη ανάπτυξη των δοντιών(δόντια πιο επιρρεπή σε τερηδόνα, κακή σύγκλιση δοντιών, μικρότερος ή μεγαλύτερος αριθμός δοντιών από το τυπικό)

4. Προβλήματα ομιλίας

Αν η σχιστία δεν επιδιορθωθεί, η ομιλία του ατόμου μεγαλώνοντας θα είναι πιο ένρινη και δυσκατάληπτη.

Πώς αντιμετωπίζονται οι σχιστίες;

Οι σχιστίες αντιμετωπίζονται χειρουργικά. Η επέμβαση προτείνεται να γίνεται κατά το πρώτο έτος της ζωής για περιπτώσεις χειλεοσχιστίας και κατά τους 18 πρώτους μήνες σε περιπτώσεις υπερωοσχιστίας. Στόχος της επέμβασης είναι να αποκατασταθούν τα δομικά ελλείμματα. Με τον τρόπο αυτό, εκτός από την εμφάνιση, βελτιώνονται η αναπνοή και η ακοή, καθώς επίσης η πρόγνωση για την σίτιση και την ομιλία.

Προκειμένου το παιδί να τρέφεται αποτελεσματικά μέχρι την πραγματοποίηση της επέμβασης, ενδείκνυται η αναζήτηση βοήθειας από λογοθεραπευτή. Ο ειδικός θα παρέχει στη μητέρα εκπαίδευση για θηλασμό σε ειδικές θέσης και εναλλακτικές μεθόδους σίτισης αν ο θηλασμός δεν είναι αποτελεσματικός για το μωρό. Μετά την επέμβαση, καλό είναι οι γονείς να απευθυνθούν σε μία ομάδα ειδικών που θα είναι σε θέση να αξιολογήσουν την εικόνα του παιδιού και να προτείνουν τις βέλτιστες λύσεις για την αποκατάσταση των όποιων ελλειμμάτων.

Σχιστίες – Τι Είναι και Πώς Αντιμετωπίζονται

Ένας παιδο-οδοντίατρος θα πρέπει να αξιολογεί συχνά την εικόνα των δοντιών και να προτείνει τυχόν απαιτούμενες θεραπείες. Ο ορθοδοντικός θα βοηθήσει στην επίτευξη της σωστής σύγκλισης των δοντιών. Θα χρειαστεί ένας   λογοθεραπευτής προκειμένου  να αξιολογεί τον λόγο και την ομιλία και να δουλεύει τις δυσκολίες επικοινωνίας μέχρι και την ολοκλήρωση της ανάπτυξης. Επισκέψεις ανά τακτά διαστήματα σε έναν ωτορινολαρυγγολόγο κατά τα πρώτα έτη ζωής του παιδιού ενδείκνυνται επίσης. Τέλος, ένας ψυχολόγος μπορεί να βοηθήσει τους γονείς εάν αυτοί εμφανίζουν συμπτώματα


Διαβάστε επίσης:άγχους ή/και κατάθλιψης.


Η θεραπεία της διαταραχής προσφέρει τόσο βελτίωση της εξωτερικής εμφάνισης, όσο και των δυσκολιών στους υπόλοιπους τομείς. Η πλειονότητα των παιδιών δεν θα έχουν συνοδά προβλήματα υγείας κατά τη διάρκεια της ζωής τους με αποτέλεσμα μεγαλώνοντας να ζουν μια απολύτως φυσιολογική ζωή!

Πηγή 1, Πηγή 2, Πηγή 3, Πηγή 4, Πηγή 5

Συντάκτης: Σταυρίνα Κούτρη,

Influence:

Γεννημένη και μεγαλωμένη στην πολύπλευρη πρωτεύουσα, διανύοντας την δεκαετία των ρίσκων και των μεγάλων αλλαγών για την ώρα…