Ρατσισμός ή ξενοφοβία;

Κάτι παραπάνω από έκδηλος μπορεί να χαρακτηριστεί αυτή ειδικά την εποχή ο φόβος στην Ελλάδα, με τους χιλιάδες πρόσφυγες και μετανάστες που εισέρχονται μέρα με τη μέρα στη χώρα. Είμαστε όμως όλοι μας ρατσιστές ή μήπως ξενόφοβοι;

Τι διαχωρίζει τον ρατσισμό από την ξενοφοβία;

Η ξενοφοβία ορίζεται ως ένας υπερβολικός φόβος προς τους ξένους-αλλοδαπούς ή προς τις ξένες χώρες. Ωστόσο, είναι μια αντίληψη που βασίζεται σε κοινωνικά κατασκευασμένες ιδέες και όχι σε αντικειμενικά δεδομένα.

Ένας ξενόφοβος μπορεί να κατηγορηθεί για αδικαιολόγητο φόβο, τον οποίο όμως δεν υποχρεούται να εξηγήσει ο ίδιος, αλλά συνήθως οφείλουν οι ίδιοι οι ξένοι.  Και κάπου εδώ έρχεται η σύνδεση με τον ρατσισμό, αφού η ίδια η ξενοφοβία ανατροφοδοτεί τον ρατσισμό και όσα αυτός επιφέρει. Έτσι, παρόλο που φαίνεται σαν ένα αδιάσπαστο ζεύγος «ρατσισμός – ξενοφοβία», στην πραγματικότητα ο ρατσισμός είναι το αποτέλεσμα, η επόμενη φάση ενός φόβου που προκαλείται από την παρουσία των ξένων.

Ως ρατσισμός, λοιπόν, ορίζεται μια συνειδητή ή και ασυνείδητη πεποίθηση ανωτερότητας μιας φυλής πάνω σε κάποια άλλη. Κατά συνέπεια, η «ανώτερη» φυλή, είναι αυτή που συνήθως ασκεί εξουσία στην «κατώτερη»  και με τον τρόπο αυτό επηρεάζει τις στάσεις και τις συμπεριφορές των ατόμων. Ο ρατσισμός βασίζεται στην πεποίθηση ότι υπάρχει μια ιεραρχία στους πολιτισμούς, με βάση την οποία οι κουλτούρες, οι θρησκείες, οι ιστορίες, τα ήθη και τα έθιμα  κάποιων χωρών υπερτερούν έναντι κάποιων άλλων.

Τι χρησιμοποιούμε όμως σαν δικαιολογία για αυτή τη συμπεριφορά;

Σαν δικαιολογία χρησιμοποιείται η διαφορετικότητα της άλλης ομάδας, η οποία ομάδα συνήθως θεωρείται και επικίνδυνη.

Μήπως ήρθε η ώρα να σταματήσουμε να φοβόμαστε οτιδήποτε μας είναι ξένο, και να προσπαθήσουμε να το γνωρίσουμε, να εναρμονιστούμε και να πάρουμε, αλλά και να δώσουμε ό,τι καλό μπορούμε σε αυτούς τους ανθρώπους; Μήπως να δούμε κατάματα τα πραγματικά προβλήματα και να μην τα αποδίδουμε σε έναν «εύκολο στόχο»;

Ας μην ξεχνάμε ότι «Ρατσισμός είναι να μισείς κάτι που τυχαία δεν είσαι».

Συντάκτης: Αλεξάνδρα Τζίμα,

Influence:

Αρθρογράφος του flowmagazine.gr.