Προσβολές, αργκό και sexting: Η παρουσία τους σε λογοτεχνία και σε chat

Συντάκτης: Μελίτα Βασιλειάδου

Από τις απαρχές της ιστορίας, σε όλες τις ανθρώπινες κοινωνίες, οτιδήποτε δυσνόητο, τρομακτικό ή ακόμα και υπέρμετρα ευχάριστο, έχει εμπνεύσει τη δημιουργία συστολών και ταμπού. Οι λέξεις θεωρούνται εγγενώς δυσάρεστες και αυτό καθιστά τη χρήση τους δυσχερή. Η νέα υπόσταση που υιοθετούν, υπομονεύει οποιοδήποτε ευφημισμό. Επομένως το λεξιλόγιο αυτό, λόγω της διαρκούς επιδείνωσης του νοήματός του, από ευφημισμός καταλήγει δυσφημισμός. Σε διάφορες γλώσσες, οι λέξεις ταμπού μπορούν πλέον να έχουν επιζήμιο χαρακτήρα στα άτομα τα οποία προσδιορίζονται με αυτές. Ακόμα και εκφράσεις που χρησιμοποιούνταν άλλοτε, αποφεύγονται επειδή εμπεριέχουν το συγκεκριμένο λεξιλόγιο. 

Μελέτες ψυχολόγων, νευρολόγων και φυσιολόγων επιβεβαιώνουν ότι το απαγορευμένο λεξιλόγιο προκαλεί έντονη συναισθηματική φόρτιση. Συγκρίνοντας το με μη ταμπού λεξιλόγιο, παρατηρούμε ότι ενώ δεν γίνεται βαθύτερη ανάλυση σε γλωσσικό επίπεδο στις ταμπού λέξεις, η διέγερση που προκαλούν είναι σημαντικότερη ακόμα και αν χρησιμοποιούνται σε ένα σύνολο λέξεων μη ταμπού. Πιο συγκεκριμένα, οι λέξεις ταμπού αντιπροσωπεύουν μια κατηγορία διεγερτικών λέξεων που αναφέρονται σε εκκρίσεις ή προϊόντα του σώματος, σε μέρη του σώματος, σε σεξουαλικές πράξεις, σε εθνοτικές ή φυλετικές προσβολές, στη χυδαιότητα, στην αργκό και στην κοπρολογία. (Jay, 1992, 2000). 

Όντας αδύνατο να εξεταστούν όλες οι παραπάνω ομάδες απαγορευμένων λέξεων σε ένα μόνο άρθρο, θα επικεντρωθούμε στο αρσενικό και θηλυκό όργανο αναπαραγωγής. Ο λόγος για τον οποίο επιλέχθηκαν οι συγκεκριμένες λέξεις είναι γιατί η συχνότητα εμφάνισής τους από την αρχαιότητα σε μύθους όπως η τραγική ήττα του Βελλεροφόντη, αργότερα σε αριστοφανικά έργα μέχρι σήμερα στη σύγχρονη ελληνική λογοτεχνία δεν μειώθηκε και παραμένει στενά συνυφασμένη με την πορεία του ελληνικού πολιτισμού. Θα ήταν λάθος όμως να μην αναφέρουμε ότι σε άλλες γλώσσες η παρουσία τους ήταν εξίσου έντονη. 

Ως παραδείγματα θέτονται τα αποσπάσματα από το έργο Postibulum του Πομπόνιου και ένα ποίημα Senryu από την συλλογή Δυο σαν άλογα του 1835. 

“continuo ad te centuriatim current qui penem petent” 

(Pomponius com. 149 Frassinetti = Postibulum ii) 

(Αμέσως ένας μεγάλος αριθμός ανθρώπων θα έρθει σε σένα αναζητώντας το πέος σου) 

“kono mara tachimachi taiboku to yuge oyashi” 

(άσε αυτό το πέος να γίνει το μεγαλειώδες δέντρο σου, αμέσως λέει αυτός γινόμενος σκληρός) 

Όπως φανερώνουν τα παραπάνω αποσπάσματα, οι λογοτέχνες, ανεξαρτήτου εθνικότητας και χρονικής περιόδου, πρόσφεραν στα έργα τους πικάντικες λεπτομέρειες είτε προκαλώντας έκπληξη στους σεμνότυφους αναγνώστες που τα καταδίκαζαν, είτε διασκεδάζοντας και προσφέροντας ευχάριστες στιγμές στους τολμηρότερους. Μελέτη μάλιστα αποδεικνύει ότι κείμενα τα οποία έχουν ταμπού ερεθίσματα τραβούν την προσοχή του αναγνώστη, μειώνοντας έτσι την αίσθηση του χρόνου κατά την ανάγνωσή τους. 

Αυτό μας επιβεβαιώνει ότι το λεξιλόγιο ταμπού κάνει συχνά την εμφάνιση του στην καθημερινότητα μας, επονομαζόμενο ως sexting, προκειμένου να προκαλέσει συγκίνηση και έντονα συναισθήματα ανάμεσα σε πομπό και δεκτή. Ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια των lockdown, παρατηρήθηκε ότι 40,9% των εφήβων έκανε χρήση επίμαχου λεξιλογίου κατά την επικοινωνία του με άλλους εφήβους περιγράφοντας κυρίως τις σεξουαλικές τους ανάγκες. Συγκεκριμένα όμως για τα κορίτσια τα οποία βρέθηκαν αντιμέτωπα με το φαινόμενο, διαφαίνεται η συγκατάθεσή τους σε τέτοιου είδους επικοινωνίας λόγω πίεσης του ηλεκτρονικού τους συντρόφου. (Chelly Maes, Laura Vandenbosch, 2022) 

Συντάκτης: Μελίτα Βασιλειάδου,

Influence:

Αρθρογράφος του flowmagazine.gr.