Πώς να θέσεις όρια σε ενήλικες και τι σου προσφέρουν

Συντάκτης: Ευαγγελία Μποζαντζόγλου

Το να θέτουμε όρια στους συνανθρώπους μας είναι καθοριστικής  σημασίας για την εξέλιξη της συναισθηματικής, αλλά και της σωματικής μας υγείας.

Έχοντας υγιή όρια, είμαστε σε θέση να διαφυλάξουμε  τον εαυτό μας,  να προστατεύουμε την αυτοεκτίμησή μας και  τον αυτοσεβασμό μας και να απολαμβάνουμε υγιείς σχέσεις στην καθημερινή μας ζωή.

Τα όρια είναι κάτι θετικό

Συνήθως όταν ακούμε τη λέξη όρια το μυαλό των περισσοτέρων φαντάζεται κάτι αρνητικό και απόμακρο. Για αυτό πολλοί άνθρωποι έχοντας ανάγκη την αποδοχή και την επιβεβαίωση  δυσκολεύονται να θεσπίσουν τα όριά τους  και προσπαθούν να βρουν τον εαυτό τους μέσα από τα μάτια των άλλων. Στην προσπάθειά τους να νιώσουν αποδεκτοί και αγαπητοί, κάνουν διαρκώς ό,τι τους λένε, παραβλέποντας τις δικές τους ανάγκες και φυσικά ξεχνούν να πουν όχι και να βάλουν τα κατάλληλα όρια. Θεωρούν πως μέσα από αυτή τη στάση θα κερδίσουν την εύνοια και την αγάπη των συνανθρώπων τους. Πόσο όμως αυτό τελικά ισχύει;

Λεκτικοποίηση ορίων

Είναι σημαντικό να λεκτικοποιήσουμε τα όρια μας. Έχουμε την απόλυτη ευθύνη για το πώς αντιλαμβανόμαστε τη ζωή μας και για το πως επιτρέπουμε τους άλλους να μας συμπεριφέρονται. Είναι αναγκαίο να εξηγήσουμε ξεκάθαρα στο συνάνθρωπό μας ποιες είναι οι πραγματικές μας ανάγκες, τι επιθυμούμε και τι είναι αυτό που μας ενοχλεί.

Αν δεν εκφράσουμε το συναίσθημά μας και τα θέλω μας, ο άλλος δεν μπορεί να εισχωρήσει στο μυαλό μας και να μας κατανοήσει. Είναι πολύ πιθανόν έτσι να λειτουργεί με το δικό του τρόπο σκέψης και σύμφωνα με τα δικά του βιώματα. Θέτοντας ορισμένους κανόνες σε μία σχέση δε σημαίνει πως δεν αγαπώ και δε σέβομαι τον άλλον. Αντίθετα, με αυτόν τον τρόπο εκφράζουμε και την εκτίμησή μας στο πρόσωπο που έχουμε απέναντί μας, καθώς είμαστε ξεκάθαροι από τη αρχή, αποτρέποντας και πιθανές μελλοντικές παρεξηγήσεις.


ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ: Ενδυναμώνω τον εαυτό μου και οριοθετώ τους άλλους αποτελεσματικά: Αποστολή εξετελέσθη!


Η σημασία της ισορροπίας

Η αλήθεια είναι πως η ισορροπία στις σχέσεις των ανθρώπων (επαγγελματικές και προσωπικές) είναι κάτι που επιτυγχάνεται με καταβολή ενέργειας, ουσιαστική προσπάθεια και συνεχή συντήρηση των καλών πρακτικών συνύπαρξης. Ακόμα και ο ίδιος ο ορισμός της λέξης ισορροπία, μας δίνει μια ένδειξη για το ότι δεν προκύπτει απαραίτητα εκ του φυσικού.

Συχνά λοιπόν, τείνουμε να σταθούμε σε μια άλλη θέση. Και τα όρια είναι το στοιχείο που μας βοηθά να επανέλθουμε στη δική μας και να διατηρήσουμε ισορροπία μας. Χωρίς αυτά, καταλήγουμε να λέμε “ναι” σε όλα, να βάζουμε σε πρώτη προτεραιότητα μόνο τις ανάγκες των άλλων, και να ερχόμαστε τελικά σε σύγκρουση με τον εαυτό μας. Καταστάσεις τέτοιου είδους μπορούν να μας απογοητεύσουν και να μας εξουθενώσουν. Μάλιστα, ενδέχεται να οδηγηθούμε ακόμα και σε κατάσταση «burnout», δηλαδή φυσική ή πνευματική εξάντληση, με εξαιρετικά αρνητικές συνέπειες για την υγεία μας.

Ποια είναι τα οφέλη;

  1. Ενισχύεται η αυτο-επίγνωσή σου

Η αυτο-επίγνωση είναι η ικανότητα να αναγνωρίζουμε την κυριότητα των σκέψεων, των αναγκών και των συναισθημάτων μας, χωρίς να τα συνδέουμε ή να τα αποδίδουμε σε κάποιον άλλον. Όταν θέτεις ένα όριο σημαίνει ότι τιμάς την ανάγκη για υγιή διαχωρισμό μεταξύ των σκέψεων και των συναισθημάτων σου, και των σκέψεων και συναισθημάτων των άλλων. Θέτοντας όρια, λοιπόν, ερχόμαστε σε μεγαλύτερη επαφή με τον εαυτό μας και αποδεχόμαστε τις ανάγκες του.

  1. Γίνεσαι καλύτερος στις σχέσεις σου

Τα όρια μας επιτρέπουν να βρούμε χρόνο για να αναστοχαστούμε, να αξιολογήσουμε τις καταστάσεις, αλλά και να ανακτήσουμε την ενέργειά μας. Έτσι, παίρνουμε καλύτερες αποφάσεις, είμαστε πιο ήρεμοι και μπορούμε να αφιερώσουμε ποιοτικό χρόνο στους άλλους. Εάν δεν θέσεις εσύ όρια, τότε είτε θα τα θέσουν οι άλλοι για εσένα ή θα αγνοήσουν εξ ολοκλήρου την ανάγκη για όρια. Και αυτή η κατάσταση μόνο επιζήμια μπορεί να είναι για τον ρόλο μας ως συνεργάτη, φίλο ή σύντροφο.

  1. Φροντίζεις περισσότερο τον εαυτό σου

Όταν οι υποχρεώσεις είναι οριοθετημένες, εξοικονομούμε περισσότερο χρόνο για τον εαυτό μας και για τη φροντίδα του. Η προσωπική μας ευημερία έρχεται στο προσκήνιο και δίνουμε σημασία στους παράγοντες που βελτιώνουν την φυσική και πνευματική μας κατάσταση – τους οποίους υπό άλλες συνθήκες θα αγνοούσαμε λόγω έλλειψης χρόνου ή ενέργειας.

  1. Λιγότερο άγχος

Όλοι βιώνουν άγχος σε κάποιον βαθμό. Υπάρχουν ωστόσο κάποιοι που επωμίζονται και το στρες του περιβάλλοντός τους. Και αυτοί, συνήθως, είναι όσοι δεν θέτουν τα όρια και αφήνουν να εισέλθουν στον προσωπικό τους χώρο προβλήματα και υποχρεώσεις που ανήκουν σε άλλους. Η απουσία ορίων ενέχει το ρίσκο βίωσης υπερβάλλοντος άγχους, με παράλληλο αποτέλεσμα τον παραγκωνισμό της προσωπικής μας ευτυχίας.

  1. Καλύτερη επικοινωνία

Προκειμένου να είναι αποτελεσματικά τα όρια που θέτουμε, πρέπει να επικοινωνηθούν. Συνεπώς, χρειάζεται να αναπτύξουμε την ικανότητα έκφρασης της άποψής μας, με τρόπο που δεν προσβάλλει. Χρειάζεται, ακόμα, να είμαστε ακριβείς και εύστοχοι στα μηνύματά μας. Οι άλλοι δεν είναι υποχρεωμένοι να μαντεύουν τις ανάγκες μας (αυτό είναι ένα παράδειγμα των δικών τους ορίων) και ο τρόπος για να τις μάθουν είναι να τις ακούσουν από εμάς, σύντομα και κατανοητά.

  1. Εμπιστεύεσαι περισσότερο τους ανθρώπους

Οι άνθρωποι φοβούνται ότι με το να θέσουν όρια θα πληγώσουν ή θα αναστατώσουν τους άλλους. Ίσως, δηλαδή, θεωρούμε ότι με το να λειτουργούμε συνεχώς «πυροσβεστικά» και συναινετικά κερδίζουμε την αγάπη και την αποδοχή. Και αυτό μπορεί να είναι εν μέρει αλήθεια, ωστόσο ποιον αγαπούν και αποδέχονται; Τον πραγματικό μας εαυτό ή αυτόν που υποδυόμαστε ώστε να είμαστε αρεστοί; Και τελικά, πώς αισθανόμαστε – ωραία ή αδικημένοι και θυμωμένοι λόγω των συνεχών υποχωρήσεων; Τελικά, προκύπτει ότι δείχνουμε μεγαλύτερη εμπιστοσύνη στους άλλους, όταν εκφράζουμε αυτό που πραγματικά θέλουμε – όταν θέτουμε όρια που πιστεύουμε ότι μπορούν να κατανοήσουν και να σεβαστούν.

  1. Λιγότερος θυμός στην καθημερινότητά μας

Εάν αφήσουμε τους άλλους να ορίσουν τη ζωή μας, είναι πολύ πιθανό να μην ικανοποιούνται οι ανάγκες μας και να αισθανόμαστε αδικημένοι και θυμωμένοι. Έτσι εκφραζόμαστε με επιθετικότητα και απομακρύνουμε τους ανθρώπους. Ή δεν εκφραζόμαστε καθόλου με αποτέλεσμα να έρθει μια στιγμή που θα ξεσπάσουμε και θα χάσουμε το δίκιο μας. Τα όρια μας βοηθούν να διεκδικούμε την ευημερία μας, χωρίς όμως να υπονομεύουμε την ευημερία των άλλων.


ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ: Νέος κύκλος σεμιναρίων Believe In You: «Άγχος- Φόβος-Θυμός: Νικάω τους εχθρούς της ψυχικής μου υγείας»


  1. Μαθαίνεις να λες «όχι»

Το «όχι» – όσο παράδοξο και αν ακούγεται – μπορεί να οδηγήσει σε ουσιαστικότερα και πιο πολλά “ναι”. Χρειάζεται ορισμένες φορές να αποστασιοποιούμαστε από τις αυτόματες απαντήσεις και να αξιολογούμε εάν πραγματικά μπορούμε να αναλάβουμε κάτι.

Συντάκτης: Ευαγγελία Μποζαντζόγλου,

Influence:

Αρθρογράφος του flowmagazine.gr.