Οι νομικές ευθύνες σε σχέση με τα ζώα στην Ελλάδα

Οι ιδιοκτήτες ζώων είναι νομικά υπεύθυνοι για την υγεία και την ευζωία τους. Τι προβλέπει ο νόμος για τους ιδιοκτήτες που αμελούν τις υποχρεώσεις τους;

Η φιλοζωία δεν εξαντλείται στην απόκτηση ενός κατοικιδίου. Η υιοθεσία ενός ζώου συντροφιάς πρέπει να αποτελεί συνειδητή απόφαση, κατόπιν ώριμης σκέψης σχετικά με τις ευθύνες και τις υποχρεώσεις που συνεπάγεται. Οι ιδιοκτήτες αλλά και οι κάτοχοι ή οι υπεύθυνοι των ζώων συντροφιάς είναι νομικά υπόλογοι για πράξεις και παραλείψεις απέναντί τους, που αφορούν την υγεία και την ευζωία τους.

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται στις περιπτώσεις κακοποίησης, βασανισμού, εγκατάλειψης και δηλητηρίασης ζώων, που πρέπει να καταγγέλλονται. Οι άνθρωποι που προβαίνουν σε βίαιες πράξεις απέναντι στα ζώα είναι επικίνδυνοι και για την ευρύτερη κοινωνία.

Ποινικές κυρώσεις

Στην ποινική δίκη ως πολιτικώς ενάγον μπορεί να παρίσταται αυτοτελώς κάθε φιλοζωικό σωματείο που δραστηριοποιείται σε τοπικό ή εθνικό επίπεδο, ανεξάρτητα από το αν έχει υποστεί περιουσιακή ζημία, προς υποστήριξη της κατηγορίας και μόνον.

Εισαγγελική παρέμβαση

Με εντολή εισαγγελέα το ζώο απομακρύνεται προσωρινά από τον ιδιοκτήτη του και παραδίδεται στο καταφύγιο αδέσποτων ζώων του αρμόδιου δήμου ή σε ενδιαφερόμενη φιλοζωική εταιρεία ή σωματείο. Αν η μεταχείριση του ζώου είναι ιδιαίτερα βάναυση και προκάλεσε ιδιαίτερο πόνο ή φόβο στο ζώο, η αφαίρεση είναι οριστική. Ο εισαγγελέας μπορεί, επίσης, με διάταξή του να απαγορεύσει την απόκτηση κάθε άλλου ζώου από τον παραβάτη στο μέλλον.

Διοικητικές κυρώσεις

Τα πρόστιμα αποτελούν έσοδο του δήμου στην περιφέρεια του οποίου διαπιστώνεται η παράβαση, εγγράφονται με τρόπο διακριτό στον προϋπολογισμό του και διατίθενται αποκλειστικά για τη βελτίωση των δημοτικών καταφυγίων και κτηνιατρείων και για την κάλυψη των σχετικών δαπανών. Σε περίπτωση υποτροπής διπλασιάζονται.

Υποχρεώσεις των πολιτών έναντι των ζώων συντροφιάς

1α. Παράλειψη τήρησης των κανόνων ευζωίας και σεβασμού της ύπαρξής τους γενικώς, όπως εξειδικεύονται κατωτέρω, εκ μέρους του ιδιοκτήτη

• Ποινικές κυρώσεις: φυλάκιση από 1 έως 5 ἐτη και χρηματική ποινή από 5.000 έως 15.000 ευρώ
• Αφαίρεση μέσω εισαγγελέα
• Διοικητικές κυρώσεις: πρόστιμο 500 ευρώ

1β. Παράλειψη τήρησης των κανόνων ευζωίας και σεβασμού της ύπαρξής τους γενικώς, όπως εξειδικεύονται κατωτέρω, εκ μέρους του κατόχου ή του υπεύθυνου αυτών

• Διοικητικές κυρώσεις: πρόστιμο 500 ευρώ

2α. Παράλειψη μέριμνας του ιδιοκτήτη για την προστασία τους και την καλή μεταχείρισή τους, έτσι ώστε να μην πονούν και υποφέρουν

• Ποινικές κυρώσεις: φυλάκιση από 1 έως 5 ἐτη και χρηματική ποινή από 5.000 έως 15.000 ευρώ
• Αφαίρεση μέσω εισαγγελέα
• Διοικητικές κυρώσεις: πρόστιμο 500 ευρώ

2β. Παράλειψη μέριμνας του κατόχου ή του υπεύθυνου αυτών για την προστασία τους και την καλή μεταχείρισή τους, έτσι ώστε να μην πονούν και υποφέρουν

• Διοικητικές κυρώσεις: πρόστιμο 500 ευρώ

3. Άσκοπη ενέργεια οποιουδήποτε με την οποία πονούν, υποφέρουν ή αγωνιούν

• Ποινικές κυρώσεις: φυλάκιση από 1 έως 5 ἐτη και χρηματική ποινή από 5.000 έως 15.000 ευρώ

4α. Παράλειψη φροντίδας για τη χορήγηση κατάλληλης τροφής και νερού από τον ιδιοκτήτη

• Ποινικές κυρώσεις: φυλάκιση από 1 έως 5 ἐτη και χρηματική ποινή από 5.000 έως 15.000 ευρώ
• Αφαίρεση μέσω εισαγγελέα
• Διοικητικές κυρώσεις: πρόστιμο 500 ευρώ

4β. Παράλειψη φροντίδας για τη χορήγηση κατάλληλης τροφής και νερού από τον κάτοχο, τον υπεύθυνο αυτών ή γενικότερα από οποιονδήποτε ασχολείται με αυτά

• Ποινικές κυρώσεις: φυλάκιση από 1 έως 5 ἐτη και χρηματική ποινή από 5.000 έως 15.000 ευρώ
• Διοικητικές κυρώσεις: πρόστιμο 500 ευρώ

5α. Παράλειψη μέριμνας για την παραμονή τους σε χώρο στεγνό, καθαρό και προστατευμένο από τις καιρικές συνθήκες, εκ μέρους του ιδιοκτήτη

• Ποινικές κυρώσεις: φυλάκιση από 1 έως 5 ἐτη και χρηματική ποινή από 5.000 έως 15.000 ευρώ
• Αφαίρεση μέσω εισαγγελέα
• Διοικητικές κυρώσεις: πρόστιμο 500 ευρώ

5β. Παράλειψη μέριμνας για την παραμονή τους σε χώρο στεγνό, καθαρό και προστατευμένο από τις καιρικές συνθήκες, εκ μέρους του κατόχου ή του υπεύθυνου αυτών

• Διοικητικές κυρώσεις: πρόστιμο 500 ευρώ

6. Παράλειψη άμεσου καθαρισμού του περιβάλλοντος από τα περιττώματα από τον ιδιοκτήτη

• Διοικητικές κυρώσεις: πρόστιμο 100 ευρώ

7α. Παράλειψη μέριμνας του ιδιοκτήτη για τη διαβίωσή τους χωρίς να είναι μόνιμα δεμένα και εντός ακατάλληλων κατασκευών (π.χ. μεταλλικών)

• Ποινικές κυρώσεις: φυλάκιση από 1 έως 5 ἐτη και χρηματική ποινή από 5.000 έως 15.000 ευρώ
• Αφαίρεση μέσω εισαγγελέα
• Διοικητικές κυρώσεις: πρόστιμο 500 ευρώ

7β. Παράλειψη μέριμνας του κατόχου ή του υπεύθυνου αυτών για τη διαβίωσή τους χωρίς να είναι μόνιμα δεμένα και εντός ακατάλληλων κατασκευών (π.χ. μεταλλικών)

• Διοικητικές κυρώσεις: πρόστιμο 500 ευρώ

8. Παράλειψη παροχής κατάλληλων εγκαταστάσεων, φροντίδας και προσοχής του ζώου από οποιονδήποτε ασχολείται με αυτά, λαμβανομένων υπ’ όψιν των συνηθειών τους, σύμφωνα με το είδος και την φυλή τους

• Ποινικές κυρώσεις: φυλάκιση από 1 έως 5 ἐτη και χρηματική ποινή από 5.000 έως 15.000 ευρώ

9. Παράλειψη στείρωσης, εκ μέρους του ιδιοκτήτη, εφόσον δεν επιθυμεί τη διατήρηση των νεογέννητων ζώων ή δε μπορεί να τα διαθέσει σε νέους ιδιοκτήτες

• Διοικητικές κυρώσεις: πρόστιμο 300 ευρώ

10. Παράλειψη μέριμνας του ιδιοκτήτη για την κτηνιατρική εξέτασή τους

• Ποινικές κυρώσεις: φυλάκιση από 1 έως 5 ἐτη και χρηματική ποινή από 5.000 έως 15.000 ευρώ
• Αφαίρεση μέσω εισαγγελέα
• Διοικητικές κυρώσεις: πρόστιμο 500 ευρώ

11α. Παράλειψη φροντίδας για ιατρική περίθαλψη, εκ μέρους του ιδιοκτήτη

• Ποινικές κυρώσεις: φυλάκιση από 1 έως 5 ἐτη και χρηματική ποινή από 5.000 έως 15.000 ευρώ
• Αφαίρεση μέσω εισαγγελέα
• Διοικητικές κυρώσεις: πρόστιμο 500 ευρώ

11β. Παράλειψη φροντίδας για ιατρική περίθαλψη, εκ μέρους του κατόχου ή του υπεύθυνου αυτών

• Διοικητικές κυρώσεις: πρόστιμο 500 ευρώ

12. Ανευθυνότητα για την υγεία και τη φυσική κατάστασή τους από οποιονδήποτε ασχολείται με αυτά

• Ποινικές κυρώσεις: φυλάκιση από 1 έως 5 ἐτη και χρηματική ποινή από 5.000 έως 15.000 ευρώ

13. Παράλειψη μέριμνας του ιδιοκτήτη για την έκδοση βιβλιαρίου υγείας, οπωσδήποτε μέσα σε προθεσμία δύο μηνών από τη γέννηση του ζώου ή μέσα σε ένα μήνα από την εύρεση ή απόκτηση του

• Αφαίρεση μέσω εισαγγελέα

14. Μη κατοχή ενημερωμένου βιβλιαρίου υγείας

• Διοικητικές κυρώσεις: πρόστιμο 300 ευρώ

15α. Παράλειψη μέριμνας για την καθημερινή άσκηση ή τον περίπατό τους από τον ιδιοκτήτη

• Ποινικές κυρώσεις: φυλάκιση από 1 έως 5 ἐτη και χρηματική ποινή από 5.000 έως 15.000 ευρώ
• Αφαίρεση μέσω εισαγγελέα
• Διοικητικές κυρώσεις: πρόστιμο 500 ευρώ

15β. Παράλειψη μέριμνας για την καθημερινή άσκηση ή τον περίπατό τους από τον κάτοχο, τον υπεύθυνο ή γενικότερα από οποιονδήποτε  ασχολείται με αυτά

• Ποινικές κυρώσεις: φυλάκιση από 1 έως 5 ἐτη και χρηματική ποινή από 5.000 έως 15.000 ευρώ
• Διοικητικές κυρώσεις: πρόστιμο 500 ευρώ

16. Παράλειψη μέριμνας για την εξασφάλιση άνετου, υγιεινού και κατάλληλου καταλύματος, εκ μέρους του ιδιοκτήτη, το οποίο να τους επιτρέπει τη φυσική όρθια στάση, χωρίς να εμποδίζονται οι φυσικές τους κινήσεις και η πραγματοποίηση της απαραίτητης για την υγεία και την ευζωία τους άσκησης

• Ποινικές κυρώσεις: φυλάκιση από 1 έως 5 ἐτη και χρηματική ποινή από 5.000 έως 15.000 ευρώ
• Αφαίρεση μέσω εισαγγελέα

17. Εγκατάλειψη του ζώου από τον ιδιοκτήτη ή παράλειψη

α. γνωστοποίησης στον δήμο της πρόθεσής του να το αποχωριστεί,

β. παράδοσης του ζώου σε αυτόν και

γ. λήψης αντιγράφου της μεταβολής της εγγραφής του ζώου του, όπου θα αναφέρεται ο δήμος ως προσωρινός κάτοχος του αδέσποτου πλέον ζώου

• Ποινικές κυρώσεις: φυλάκιση από 1 έως 5 ἐτη και χρηματική ποινή από 5.000 έως 15.000 ευρώ
• Διοικητικές κυρώσεις: πρόστιμο 300 ευρώ

18. Παράλειψη δήλωσης στον κτηνίατρο, μέσα σε πέντε ημέρες, της απώλειας, εκ μέρους του ιδιοκτήτη

• Αφαίρεση μέσω εισαγγελέα
• Διοικητικές κυρώσεις: πρόστιμο 300 ευρώ

19. Παράλειψη λήψης όλων των λογικών μέτρων για να μην δραπετεύσουν εκ μέρους οποιουδήποτε ασχολείται με αυτά

• Ποινικές κυρώσεις: φυλάκιση από 1 έως 5 ἐτη και χρηματική ποινή από 5.000 έως 15.000 ευρώ

20. Κλοπή

• Ποινικές κυρώσεις: φυλάκιση έως 6 μήνες και χρηματική ποινή έως 3.000 ευρώ

21. Βασανισμός, κακοποίηση, κακή και βάναυση μεταχείριση, καθώς και οποιαδήποτε πράξη βίας, ιδίως η δηλητηρίαση, το κρέμασμα, ο πνιγμός, το κάψιμο, η σύνθλιψη και ο ακρωτηριασμός

• Ποινικές κυρώσεις: φυλάκιση από 1 έως 5 ἐτη και χρηματική ποινή από 5.000 έως 15.000 ευρώ
• Αφαίρεση μέσω εισαγγελέα
• Διοικητικές κυρώσεις: πρόστιμο 30.000 ευρώ ανά ζώο και περιστατικό

22. Πώληση, εμπορία και παρουσίαση-διακίνηση μέσω διαδικτύου οποιουδήποτε οπτικοακουστικού υλικού στο οποία απεικονίζεται πράξη βίας εναντίον τους, καθώς και σεξουαλική συνεύρεση μεταξύ ζώων ή μεταξύ ζώου και ανθρώπου, με σκοπό το κέρδος ή τη σεξουαλική ικανοποίηση ατόμων που παρακολουθούν ή συμμετέχουν σε αυτά

• Ποινικές κυρώσεις: φυλάκιση από 1 έως 5 ἐτη και χρηματική ποινή από 5.000 έως 15.000 ευρώ
• Αφαίρεση μέσω εισαγγελέα
• Διοικητικές κυρώσεις: πρόστιμο 30.000 ευρώ ανά ζώο και περιστατικό

23. Εκτροφή και χρησιμοποίηση σκύλων και γατών για την παρασκευή φαρμακευτικών ή άλλων ουσιών

• Ποινικές κυρώσεις: φυλάκιση έως 2 ἐτη και χρηματική ποινή από 5.000 έως 15.000 ευρώ
• Διοικητικές κυρώσεις: πρόστιμο 10.000 ευρώ ανά ζώο

24. Κράτηση τους ως συντροφιάς, εφόσον δεν μπορούν να προσαρμοστούν στην αιχμαλωσία, από το άτομο που ασχολείται με αυτά

• Ποινικές κυρώσεις: φυλάκιση από 1 έως 5 ἐτη και χρηματική ποινή από 5.000 έως 15.000 ευρώ

25. Χειρουργικές επεμβάσεις με μη θεραπευτικούς σκοπούς, κυρίως το κόψιμο της ουράς, το κόψιμο των αυτιών, η τομή των φωνητικών χορδών, η αφαίρεση των νυχιών και των δοντιών

• Ποινικές κυρώσεις: φυλάκιση από 1 έως 5 ἐτη και χρηματική ποινή από 5.000 έως 15.000 ευρώ

26. Επεμβάσεις με οδυνηρούς πόνους διενεργούμενες χωρίς αναισθησία ή όχι από κτηνίατρο ή υπό τον έλεγχό του

• Ποινικές κυρώσεις: φυλάκιση από 1 έως 5 ἐτη και χρηματική ποινή από 5.000 έως 15.000 ευρώ

27. Θανάτωση από πρόσωπο που δεν είναι κτηνίατρος, εκτός αν πρόκειται να δοθεί τέλος στους πόνους και εφόσον η βοήθεια κτηνιάτρου δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί γρήγορα

• Ποινικές κυρώσεις: φυλάκιση από 1 έως 5 ἐτη και χρηματική ποινή από 5.000 έως 15.000 ευρώ

28. Παράλειψη μέριμνας για τη σήμανση και την καταγραφή τους στη Διαδικτυακή Ηλεκτρονική Βάση, εκ μέρους του ιδιοκτήτη, οπωσδήποτε μέσα σε προθεσμία δύο μηνών από τη γέννηση ή μέσα σε ένα μήνα από την εύρεση ή απόκτησή τους

• Αφαίρεση μέσω εισαγγελέα
• Διοικητικές κυρώσεις: πρόστιμο 300 ευρώ

29. Παράλειψη εμπρόθεσμης ενημέρωσης του κτηνιάτρου, εκ μέρους του ιδιοκτήτη, για τη μεταβολή των στοιχείων του ιδίου (όπως ονοματεπώνυμο, διεύθυνση, τηλέφωνο, αριθμό ταυτότητας) ή του ζώου (όπως θάνατος, παράδοση σε άλλον ιδιοκτήτη), το αργότερο εντός 15 ημερών από τη μεταβολή

• Διοικητικές κυρώσεις: πρόστιμο 300 ευρώ

30. Παράλειψη προσκόμισης στον δήμο του πιστοποιητικού ηλεκτρονικής ταυτοποίησης από τον ιδιοκτήτη

• Διοικητικές κυρώσεις: πρόστιμο 300 ευρώ

31. Δημοσίευση ή/και τοιχοκόλληση αγγελίας προς υιοθεσία ή δωρεάν παραχώρηση ή πώληση χωρίς αναφορά του αριθμού ηλεκτρονικής σήμανσής τους

• Διοικητικές κυρώσεις: πρόστιμο 300 ευρώ

32. Πώληση σε ηλικία μικρότερη των 8 εβδομάδων

• Διοικητικές κυρώσεις: πρόστιμο 1.000 ευρώ ανά ζώο

33. Γονιμοποίηση θηλυκών σκύλων αναπαραγωγής, ακόμη και από ερασιτέχνες εκτροφείς, πριν από το δεύτερο οιστρικό κύκλο και, σε κάθε περίπτωση, πριν από την παρέλευση εννέα μηνών από τον τελευταίο τοκετό

• Διοικητικές κυρώσεις: πρόστιμο 1.000 ευρώ ανά ζώο

34. Παράλειψη λήψης κατάλληλων μέτρων για την αποτροπή πρόσβασης των αδέσποτων σε απορρίμματα από τους υπευθύνους σφαγείων, κρεοπωλείων, νοσοκομείων, στρατοπέδων, κατασκηνώσεων, καταστημάτων διάθεσης τροφίμων, εγκαταστάσεων μαζικής εστίασης και γενικά χώρων υγειονομικού ενδιαφέροντος

• Διοικητικές κυρώσεις: πρόστιμο 600 ευρώ

35. Μεταφορά στα μέσα μαζικής μεταφοράς, καθώς και στα ταξί, χωρίς ασφαλές κλουβί μεταφοράς ή χωρίς να συνοδεύονται από τον ιδιοκτήτη ή τον κάτοχό τους

• Διοικητικές κυρώσεις: πρόστιμο 300 ευρώ ανά ζώο

36. Παράλειψη τήρησης των υγειονομικών διατάξεων σε μονοκατοικίες και διαμερίσματα

• Διοικητικές κυρώσεις: πρόστιμο 500 ευρώ ανά ζώο

37. Εγκατάλειψη τραυματισμένου ζώου μετά από τροχαίο ατύχημα

• Αφαίρεση μέσω εισαγγελέα
• Διοικητικές κυρώσεις: πρόστιμο 300 ευρώ

Συντάκτης: Flowmagazine,

Influence:

Ο στόχος του flowmagazine.gr είναι να προβάλλει τις θετικές ιδέες, δράσεις και πληροφορίες από την Ελλάδα και τον κόσμο…