Life in Mono… όλα είναι θέμα ψυχολογίας κι επιλογής

Μπορεί η λέξη μονογονεικότητα να είναι σύνθετη ωστόσο τα δυο (2) συνθετικά της δεν είναι ισοβαρής! Η ζυγαριά πάντα γέρνει στη λέξη: γονεϊκότητα!

Και η γονεϊκότητα γενικότερα δημιουργεί ένα άγχος από μόνη της. Πολλώ δε μάλλον στην περίπτωση, που πρόκειται για μονογονεϊκότητα. 

Άραγε πόση σοφία μπορεί να προσφέρει η διαχείριση μιας μονογονεϊκής οικογένειας, τελικά;

Σύμφωνα με την βιβλιογραφία και τη νομική διατύπωση ως μονογονεϊκή οικογένεια ορίζεται η δομή της οικογένειας, η οποία αποτελείται από έναν γονέα (πατέρα ή μητέρα) και ένα ή περισσότερα παιδιά, με τον άλλο γονέα να μην συμμετέχει ενεργά στην ανατροφή ή να μην υπάρχει καθόλου στη ζωή του παιδιού. 

Οι αιτίες, από τις οποίες προκύπτει ή επιλέγεται η συγκεκριμένη δομή οικογενείας, είναι οι ακόλουθες:

• Φυσική απώλεια του ενός γονέα:

Αυτή είναι μια από τις πιο κοινές αιτίες για την εμφάνιση μονογονεϊκών οικογενειών. 

• Διαζύγιο:

Μετά από ένα διαζύγιο, τα παιδιά μπορεί να καταλήξουν να ζουν με τον ένα γονέα. 

• Επιλογή του γονέα:

Ορισμένοι γονείς επιλέγουν να μεγαλώσουν μόνοι τους τα παιδιά τους, είτε μέσω υιοθεσίας είτε με φυσική σύλληψη. 

• Άλλες καταστάσεις:

Περιπτώσεις όπου ο ένας γονέας δεν αναλαμβάνει τις ευθύνες του, ή άλλες καταστάσεις που οδηγούν στην απουσία του άλλου γονέα. 

• Είναι χρήσιμο να σημειώσουμε πως σύμφωνα με το νόμο δεν υπάρχει ενιαίος ορισμός για το ποιος θεωρείται μονογονέας, καθώς κάθε νόμος μπορεί να έχει διαφορετική ερμηνεία ανάλογα με το σκοπό του.

Η μονογονεϊκή οικογένεια διαθέτει κάποια χαρακτηριστικά τα οποία, θα μπορούσαμε να πούμε πως είναι κοινά και δημιουργούν μια βάση πάνω στην οποία ακουμπούν και απαντώνται οι περισσότεροι προβληματισμοί των μονογονέων. 

Πρόκειται κατ’ ουσίαν για τις προκλήσεις, τις οποίες καλείται να διαχειριστεί μια μονογονεϊκή οικογένεια και τα οφέλη όμως, που μπορούν να προκύψουν μέσα από αυτές: 

• Εισόδημα: πρακτικά μπαίνει ένα εισόδημα μέσα στο σπιτικό. Δυνατή πρόκληση, αλλά από την άλλη σκεφτείτε πως ένας είναι ο διαχειριστής. Ένας παίρνει τις αποφάσεις. Ένας παίρνει τα ρίσκα. Αυτό από μόνο του προκαλεί μια ησυχία και μια ψυχραιμία κατά την λήψη των αποφάσεων. 

• Μπορεί η μητέρα να είναι και πατέρας και το αντίστροφο: Δεν αντικαθιστά ο ένας ρόλος τον άλλο, διότι πολύ απλά δεν γίνεται. Και δεν χρειάζεται! Αυτό που χρειάζεται είναι ο γονέας να αποφασίσει να αγαπάει αυτό που είναι, αυτό που έχει να προσφέρει στο παιδί και να το προσφέρει αυθεντικά!

• Μοναχικός ρόλος:  που σημαίνει ότι φέρει μεγάλη ευθύνη. Πολύ δύσκολα ζευγαρώνει. Περνούν πολλά από το μυαλό, που δημιουργούν κόφτες για μια τέτοια απόφαση. Απαιτεί μεγάλη προσοχή η επιλογή ενός νέου συντρόφου τόσο για τον ίδιο τον γονέα κυρίως όμως για το παιδί. 

Είναι μια ανάγκη που πιθανότατα είναι δύσκολο να καλυφθεί όταν την προσεγγίζει ο γονέας με ουσιαστική ωριμότητα κι υπευθυνότητα. Ξέρω πως είναι σκληρή απόφαση, αλλά είναι επιλογή. Και όπως κάθε επιλογή έχει τα οφέλη και τις συνέπειές της φυσικά. 

• Αγωνία στο ξενύχτι, αγωνία στον πυρετό, αγωνία στις εξετάσεις, αγωνία στην εφηβεία, αγωνία και στην ενηλικίωση. Αλλά, το μεγαλείο είναι ότι μαθαίνεις: πως να μαθαίνεις (!) πολλά και ανεκτίμητα για τον ίδιο σου τον εαυτό και τα όριά σου!

• Περιορισμένη κοινωνική μέριμνα ως προς την υποστήριξη τόσο σε οικονομικό, αλλά και ψυχολογικό επίπεδο των μονογονέων. Γίνονται αξιόλογες προσπάθειες στην χώρα μας και με την υποστήριξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η οποία είναι πιο προχωρημένη σε αυτά τα θέματα χρονικά. Ωστόσο, υπάρχει ακαλλιέργητο ακόμα έδαφος στην Ελλάδα ως προς τον συγκεκριμένο άξονα, αλλά πρέπει να ληφθεί υπόψη ότι προέχει να δοθεί προσοχή ως προς την λήψη καθοριστικών και ουσιαστικών αποφάσεων, που θα ενισχύουν τη μονογονεϊκότητα στην χώρα. Δεδομένου, ότι προβληματίζει τα τελευταία χρόνια η υπογεννητικότητα. 

Η μονογονεική οικογένεια αποτελεί μια δομή που στην σύγχρονη κοινωνία γίνεται ολοένα και πιο διαδεδομένη. Για τον λόγο αυτό είναι σημαντικό να μαθαίνουμε, να εκπαιδευόμαστε και να εφαρμόζουμε τις γνώσεις, που αποκτούμε ούτως ώστε να μπορέσουμε να ανταποκριθούμε. 

Είναι χρήσιμο να πιστέψουμε εμείς οι ίδιοι πρώτοι από όλους στις δυνάμεις μας αν επιλέξουμε ή μας προκύψει να γίνουμε μονογονείς. Διότι έχουμε τον πρωταγωνιστικό ρόλο στην διαμόρφωση του ανάγλυφου της συγκεκριμένης δομής. Και φέρουμε μεγάλη ευθύνη για αυτό απέναντι στα παιδιά μας. 

• Είναι δύσκολος ρόλος, αλλά μην τον φοβηθείς! Μην φοβηθείς αν φοβηθείς. Ο φόβος μας κρατά ζωντανούς και ανοιχτούς σε προκλήσεις και μάθηση!
• Ζήσε αυτόν τον ρόλο με δύναμη – δέξου τον με ανοιχτή καρδιά!
• Μπορεί – μπορεί και όχι –  να λυγίσεις, να κουραστείς, να ουρλιάξεις, να κλάψεις και ίσως και να πέσεις. Όμως μετά θα σηκωθείς! Και θα σηκωθείς πιο δυνατός/η!

Δεν προτρέπω να αφορίσουμε την οικογένεια υπό την κλασσική της μορφή, επιθυμώ όμως να δηλώσω πως δεν βλάπτει να επιλέξουμε να ξορκίσουμε σε ένα βαθμό τυχόν ταμπού και προκαταλήψεις, που μπορεί να αποτελούν τροχοπέδη στην ανατροφή των παιδιών μας, που μεγαλώνουν σε μονογονεϊκές οικογένειες. 

Τίποτα δεν δαιμονοποιείται όταν έχουμε τον όγκο της πληροφορίας, ο οποίος είναι χρήσιμος για να μας διαφωτίσει και να διώξει την ομίχλη της άγνοιας, μακριά. 

Κι είναι ανεκτίμητο εμείς οι ίδιοι να ανταλλάσσουμε τις γνώσεις, τις πληροφορίες και τις εμπειρίες μας, προκειμένου να βοηθήσουμε ο ένας τον άλλον. 

Και κάπως έτσι δημιουργείται μια οικογένεια!

Συντάκτης: Σίσσυ Μιχαλοπούλου,

Influence:

Ονομάζομαι Σίσσυ Μιχαλοπούλου. Καθοριστικοί σταθμοί της ακαδημαϊκής μου πορείας ήταν η απόκτηση…