Για να εξελιχθούμε, πρέπει να εντοπίσουμε τα λάθη μας και για να τα εντοπίσουμε, πρέπει να τα παραδεχτούμε. Ανάληψη ευθύνης …
Κατακτήστε τον Φόβο της Ευθύνης: Ξεπεράστε τα Όριά σας, Αναπτυχθείτε και Πετύχετε Περισσότερα
Κάποια στιγμή στη ζωή, πολλοί από εμάς νιώθουμε ένα τράβηγμα –μια αυξανόμενη δυσφορία να παραμείνουμε στη ζώνη άνεσής μας. Σταματάμε να προκαλούμε τον εαυτό μας. Αποφεύγουμε να αναλάβουμε ευθύνη. Κάτι έχει αλλάξει: αφήνουμε τον φόβο, την αμφιβολία και την αδράνεια να αποφασίζουν τι κάνουμε.
Κι όμως, αυτός ο φόβος είναι ίσως ένα σήμα –μια πρόσκληση να διευρύνουμε τις ικανότητές μας, να αποδεχθούμε την ευθύνη και να ξεκλειδώσουμε περισσότερες δυνατότητες.
Αυτό το άρθρο παρουσιάζει αναλυτικές, εφαρμόσιμες στρατηγικές που μπορείτε να χρησιμοποιήσετε τώρα για να απαλλαγείτε από τον φόβο της ευθύνης. Κάθε στρατηγική είναι σχεδιασμένη, ώστε να μπαίνει σε πράξη: να χτίζει αυτοπεποίθηση, να αγκαλιάζει τις προκλήσεις και να σας οδηγεί σε μια ζωή όπου η ευθύνη δεν αποφεύγεται –αλλά αναλαμβάνεται.
Πώς να Ξεπεράσετε τον Φόβο της Ευθύνης — Πρακτικές
Παρακάτω θα βρείτε αρκετές στρατηγικές. Για καθεμία, θα δείτε γιατί λειτουργεί, πώς εφαρμόζεται και ποια σημάδια δείχνουν πρόοδο.
1. Υιοθετήστε Ένα Μότο / Μια Αρχή που σας δίνει ώθηση
Γιατί βοηθά:
Ένα προσωπικό μότο διαμορφώνει την ταυτότητά σας. Όταν η ταυτότητά σας περιλαμβάνει την πρόκληση, αλλάζει το εσωτερικό σας μέτρο: περιμένετε δυσκολίες αντί να τις αποφεύγετε. Σιγά σιγά επαναπροσδιορίζετε τι θεωρείτε «φυσιολογικό» και τι αποφεύγετε.
Πώς να το κάνετε:
Σκεφτείτε αξίες που θαυμάζετε –θάρρος, ανάπτυξη, ακεραιότητα– και επιλέξτε μια φράση που τις αποτυπώνει π.χ. «Αγκαλιάζω ό,τι με προκαλεί» ή «Η ανάπτυξη απαιτεί δυσφορία».
Γράψτε το και βάλτε το κάπου ορατά: φόντο κινητού, σημείωμα στον καθρέφτη, φόντο υπολογιστή.
Ξεκινήστε κάθε πρωί λέγοντάς το δυνατά. Όταν παίρνετε αποφάσεις, ρωτήστε: «Ευθυγραμμίζονται με το μότο μου;» Αν όχι, επιλέξτε την πιο απαιτητική επιλογή.
Σημάδια προόδου:
Προσφέρεστε για εργασίες που παλαιότερα αποφεύγατε.
Νιώθετε δυσφορία πιο συχνά, αλλά λιγότερο άγχος.
Βλέπετε τις προκλήσεις ως ευκαιρίες και όχι ως απειλές.
2. Αναλάβετε Πλήρη Ευθύνη για Όσα Μπορείτε
Γιατί βοηθά:
Η ευθύνη φοβίζει, γιατί νιώθουμε ότι δεν ελέγχουμε την κατάσταση. Όταν εστιάζετε σε ό,τι μπορείτε να επηρεάσετε, παίρνετε δύναμη και μεγαλώνει η αυτοπεποίθησή σας.
Πώς να το κάνετε:
Για κάθε γεγονός (ακόμη και δυσάρεστο), ρωτήστε: τι είναι υπό τον έλεγχό μου; Π.χ. αν αργήσατε λόγω κίνησης, μπορείτε να φύγετε νωρίτερα.
Καταγράψτε επαναλαμβανόμενες απογοητεύσεις και εντοπίστε πού ρίχνετε ευθύνες αντί να αναλαμβάνετε δράση. Ξεκινήστε με μία.
Εξασκηθείτε στην ανάληψη μικρών ευθυνών πρώτα (π.χ. προγραμματισμός ημέρας) και σταδιακά μεγαλύτερων (π.χ. ηγεσία σε έργο, καθοδήγηση κάποιου).
Σημάδια προόδου:
Σταματάτε να παραπονιέστε και αρχίζετε να ενεργείτε.
Οι άλλοι παρατηρούν ότι ολοκληρώνετε αυτά που αναλαμβάνετε.
Κερδίζετε εμπιστοσύνη για νέες αρμοδιότητες.
3. Μετατοπίστε την Οπτική σας: Από «Αν Αποτύχω;» σε «Πώς θα Συνεισφέρω / Αναπτυχθώ;»
Γιατί βοηθά:
Ο φόβος συχνά εστιάζει στο πώς θα φανείτε, τι θα σκεφτούν οι άλλοι. Όταν εστιάζετε στη συνεισφορά ή στην ανάπτυξη, ξεπερνάτε τον φόβο και βρίσκετε ανθεκτικότερο κίνητρο.
Πώς να το κάνετε:
Πριν πείτε «δεν μπορώ», ρωτήστε: «Αν το έκανα, ποιος θα ωφελούνταν;»
Κρατήστε ημερολόγιο με στιγμές που βοηθήσατε ή μάθατε κάτι επειδή πήρατε ρίσκο. Η ανάγνωση ξανά σας δίνει ώθηση.
Αναζητήστε ευκαιρίες για προσφορά –διδάξτε, καθοδηγήστε, προσφέρετε εθελοντικά. Η βοήθεια απαιτεί ευθύνη που αλλιώς θα αποφεύγατε.
Σημάδια προόδου:
Ο φόβος υπάρχει αλλά δεν παραλύει.
Νιώθετε ικανοποίηση όταν οι προσπάθειές σας βοηθούν άλλους.
Κάνετε επιλογές που βασίζονται στην ανάπτυξη, όχι στην άνεση.
4. «Φάτε τον Βάτραχο» — Αντιμετωπίστε Πρώτα τα Δύσκολα
Γιατί βοηθά:
Η αναβλητικότητα τρέφει τον φόβο. Αντιμετωπίζοντας πρώτα τις δύσκολες εργασίες, μειώνετε το άγχος και αποδεικνύετε στον εαυτό σας ότι μπορείτε.
Πώς να το κάνετε:
Κάθε πρωί ή εβδομάδα, εντοπίστε την πιο δύσκολη ευθύνη που αποφεύγετε.
Προγραμματίστε την στις πιο παραγωγικές ώρες σας.
Σπάστε τη σε μικρά βήματα (π.χ. για μια ομιλία: γράψτε την εισαγωγή, φτιάξτε διαφάνειες, κάντε πρόβες).
Σημάδια προόδου:
Ολοκληρώνετε έγκαιρα όσα παλιά αναβάλλατε.
Μειώνεται το άγχος πριν από προθεσμίες.
Αυξάνεται το αίσθημα επιτυχίας και η αυτοπεποίθησή σας.
5. Περιτριγυριστείτε από Ανθρώπους που Περιμένουν Περισσότερα
Γιατί βοηθά:
Το περιβάλλον διαμορφώνει τις δυνατότητές σας. Αν οι γύρω σας αποφεύγουν την ευθύνη, επηρεάζεστε. Αντίθετα, μια παρέα που αναλαμβάνει ευθύνη σάς ανεβάζει.
Πώς να το κάνετε:
Εντοπίστε ανθρώπους που σας εμπνέουν –που ηγούνται, αναλαμβάνουν δράση.
Αναζητήστε μέντορες/προπονητές που σας προκαλούν.
Περιορίστε χρόνο με άτομα που σας αποθαρρύνουν ή ρίχνουν ευθύνες.
Σημάδια προόδου:
Υιοθετείτε συνήθειες και πεποιθήσεις ανθρώπων που θαυμάζετε.
Νιώθετε ενθουσιασμό μετά από επαφή με το περιβάλλον σας.
Οι άλλοι βλέπουν σε εσάς αυξημένη αξιοπιστία.
Από τη Γνώση στη Δράση
Ο φόβος της ευθύνης δεν είναι κάτι που εύχεστε να φύγει –είναι κάτι που αντιμετωπίζετε και μετασχηματίζετε. Η διαφορά ανάμεσα στο «μένω στάσιμος» και στο «αναπτύσσομαι» είναι η δράση. Όχι αύριο, όχι όταν όλα είναι τέλεια –αλλά τώρα.
Σχέδιο Δράσης:
Διαλέξτε σήμερα ένα μότο και δεσμευθείτε σε αυτό.
Επιλέξτε έναν τομέα της ζωής σας για τον οποίο κατηγορείτε εξωτερικές συνθήκες –αναλάβετε πλήρη ευθύνη από σήμερα.
Εντοπίστε τη μεγαλύτερη δύσκολη εργασία που αποφεύγετε αυτή την εβδομάδα –προγραμματίστε την πρώτη.
Καταγράψτε τρία άτομα που σας προκαλούν να γίνετε καλύτεροι και μιλήστε τουλάχιστον με ένα.
Αυτά τα μικρά βήματα συσσωρεύονται. Μόλις τα κάνετε, σκεφτείτε: πώς νιώθατε πριν και πώς μετά; Αφήστε αυτό το συναίσθημα να σας δώσει ώθηση.
