Ιός κοξάκι: νέα επιδημία στα παιδιά;

Συντάκτης: Ειρήνη Μαθιουδάκη, Διδάκτωρ Βιοχημείας - Συγγραφέας

Ο χειμώνας είναι η εποχή με τις περισσότερες παιδικές λοιμώξεις. Το κρύο περιβάλλον επιτρέπει την έξαρση των παθογόνων μικροοργανισμών και η καθημερινή επαφή των παιδιών στη σχολική αίθουσα διαιωνίζει τα μικρόβια, όταν ο ένας μικρός ασθενής κολλάει τον άλλο.

Η καθημερινή αλληλεπίδραση που έχω με παιδιά αλλά και γονείς, μου μετέφερε τον φόβο των τελευταίων για την πρόσφατη έξαρση ενός ιού, του Κοξάκι που δείχνει ότι αναπτύσσεται ιδιαίτερα εύκολα σε σχολεία και παιδικούς σταθμούς, κρούοντας τον κώδωνα του κινδύνου τόσο σε δασκάλους όσο και σε γονείς. Τι είναι λοιπόν αυτός ο παράξενος ιός και πώς απειλεί τα παιδιά μας; Ας ρίξουμε μια ματιά.

Ο ιός Κοξάκι (Coxsackie)

Πρόκειται για μέλος της οικογένειας των εντεροϊών (η οποία επίσης περιλαμβάνει τον ιό της πολιομυελίτιδας και της ηπατίτιδας Α) και ζει στον ανθρώπινο πεπτικό σωλήνα. Μπορεί να μεταδοθεί από άτομο σε άτομο, συνήθως όταν δεν τηρούνται με προσοχή οι κανόνες υγιεινής ή όταν δεν καθαρίζονται προσεκτικά επιφάνειες που έχουν μολυνθεί από περιττώματα. Σε αυτές τις επιφάνειες ο ιός Κοξάκι μπορεί να επιβιώσει για αρκετές ημέρες.

Όσον αφορά την μόλυνση, σε γενικές γραμμές, ο ιός προκαλεί ήπια γριππώδη συμπτώματα που φεύγουν χωρίς θεραπεία, όμως σε κάποιες άλλες περιπτώσεις μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρές λοιμώξεις.

Συμπτώματα

Ο ιός Κοξάκι μπορεί να παράγει μια ευρεία ποικιλία συμπτωμάτων. Περίπου ο μισός πληθυσμός παιδιών  που μολύνονται από τον ιό, δεν παρουσιάζουν καθόλου συμπτώματα. Άλλα εκδηλώνουν ξαφνικά υψηλό πυρετόπονοκέφαλο και μυϊκούς πόνους, ενώ μερικά παιδιά έχουν επίσης πόνο στο λαιμόκοιλιακή δυσφορία, ή ναυτία. Έτσι μπορούμε να πούμε πως, ένα παιδί που έχει μολυνθεί από τον ιό, μπορεί απλά να εμφανίσει πυρετό, αλλά να μην εκδηλώσει άλλα συμπτώματα. Στα περισσότερα παιδιά, ο πυρετός διαρκεί περίπου τρεις ημέρες και στη συνέχεια εξαφανίζεται. Συμπερασματικά, τα συμπτώματα της λοίμωξης ποικίλουν και διαφοροποιούνται από ασθενή σε ασθενή.

Επιπλέον, ο ιός Κοξάκι μπορεί να προκαλέσει και άλλα συμπτώματα που επηρεάζουν διαφορετικά μέρη του σώματος. Ορισμένα από τα οποία παρουσιάζονται παρακάτω:

Λοίμωξη σε χέρια, πόδια και στόμα: Ένα στέλεχος του ιού, προκαλεί επώδυνες φλύκταινες με κόκκινο χρώμα στον λαιμό, στην γλώσσα, τα ούλα, την σκληρά υπερώα, στο εσωτερικό από τα μάγουλα, καθώς και στις παλάμες των χεριών και στα πέλματα των ποδιών.

Ερπητική κυνάγχη: Μια μόλυνση του λαιμού που δημιουργεί φουσκάλες με κόκκινο δακτύλιο και έλκη στις αμυγδαλές και την μαλακή υπερώα.

Αιμορραγική επιπεφυκίτιδα: Μια λοίμωξη που επηρεάζει το λευκό τμήμα των ματιών. Η αιμορραγική επιπεφυκίτιδα αρχίζει συνήθως ως πόνος του οφθαλμού, που ακολουθείται γρήγορα από κόκκινα, υγρά μάτια με οίδημα, ευαισθησία στο φως και θολή όραση.

Πρόληψη

Όπως όλοι γνωρίζουμε, στην περίπτωση των παιδικών λοιμώξεων δεν υπάρχει καλύτερη θεραπεία από την πρόληψη. Έτσι λοιπόν, μιας και δεν υπάρχει (ακόμη) εμβόλιο εναντίον του ιού, οι βασικοί κανόνες υγιεινής είναι η καλύτερη προστασία. Συνεπώς, πρέπει να μάθετε τα παιδιά σας να πλένουν τα χέρια τους συχνά και σωστά, ιδιαίτερα μετά τη χρήση της τουαλέτας (ειδικά σε δημόσιους χώρους), πριν από κάποιο γεύμα ή  πριν (και μετά) την προετοιμασία του φαγητού. Τα κοινόχρηστα παιχνίδια σε κέντρα παιδικής φροντίδας θα πρέπει να καθαρίζονται τακτικά με απολυμαντικό, επειδή ο ιός μπορεί να ζήσει σε αυτά τα αντικείμενα για πολλές ημέρες.

Επίσης, τα παιδιά που ασθενούν με τον ιό Κοξάκι θα πρέπει να μείνουν μακριά από το σχολείο για λίγες ημέρες, προκειμένου να αποφευχθεί η εξάπλωση του ιού. Η διάρκεια μιας μόλυνσης ποικίλλει ευρέως. Σε περίπτωση πυρετού χωρίς άλλα συμπτώματα, η θερμοκρασία του παιδιού μπορεί να επιστρέψει στο κανονικό εντός 24 ωρών, αν και ο μέσος όρος εμπύρετης κατάστασης διαρκεί 3-4 ημέρες. Αν ο ιός έχει εκδηλωθεί με λοίμωξη σε χέρια, πόδια κλπ τότε συνήθως διαρκεί για 2-3 ημέρες.

Αντιμετώπιση

Ανάλογα με τον τύπο της λοίμωξης και τα συμπτώματα, ο γιατρός του παιδιού μπορεί να συνταγογραφήσει φαρμακευτική αγωγή, για να κάνει τον μικρό ασθενή να αισθανθεί πιο άνετα. Ωστόσο, επειδή τα αντιβιοτικά λειτουργούν μόνο ενάντια στα βακτήρια, δεν μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την καταπολέμηση μιας μόλυνσης από τον ιό Κοξάκι.

Η ακεταμινοφαίνη είναι μία ουσία που μπορεί να δοθεί για την ανακούφιση του πόνου. Αν ο πυρετός διαρκεί για περισσότερο από 24 ώρες, ή αν το παιδί σας έχει κάποια συμπτώματα μιας πιο σοβαρής λοίμωξης του ιού, καλέστε τον γιατρό σας.

Σε γενικές γραμμές, τα περισσότερα παιδιά με μια απλή λοίμωξη από τον ιό Κοξάκι αναρρώνουν πλήρως μετά από μερικές ημέρες χωρίς να χρειάζεται καμία θεραπεία. Ένα παιδί που έχει πυρετό χωρίς άλλα συμπτώματα θα πρέπει να ξεκουραστεί στο κρεβάτι ή να παίζει ήσυχα σε εσωτερικούς χώρους. Μην ξεχνάτε να του παρέχετε άφθονα υγρά, για να αποφευχθεί η αφυδάτωση.

Πότε να καλέσετε επειγόντως τον παιδίατρο

Αν το παιδί σας εμφανίσει κάποιο από τα ακόλουθα συμπτώματα, καλέστε αμέσως το γιατρό:

  • Πυρετός υψηλότερος από 38°C για βρέφη μικρότερα των 6 μηνών και μεγαλύτερος από 38,8°C για τα μεγαλύτερα παιδιά
  • Ανορεξία
  • Πρόβλημα στην σίτιση
  • Έμετος
  • Διάρροια
  • Δυσκολία στην αναπνοή
  • Σπασμοί
  • Ασυνήθιστη υπνηλία
  • Πόνο στο στήθος ή την κοιλιά
  • Πληγές στο δέρμα ή μέσα στο στόμα
  • Σοβαρός πονόλαιμος
  • Σοβαρός πονοκέφαλος, ειδικά μαζί με εμετό, σύγχυση, υπνηλία ή ασυνήθιστη
    δυσκαμψία του αυχένα
  • Κόκκινα, πρησμένα και υγρά μάτια
  • Πόνος σε ένα ή και τους δύο όρχεις στα αγόρια

Πηγή: http://kidshealth.org

Συντάκτης: Ειρήνη Μαθιουδάκη, Διδάκτωρ Βιοχημείας - Συγγραφέας

Influence:

Η Ειρήνη Μαθιουδάκη γεννήθηκε το 1992 στο Ηράκλειο Κρήτης. Αποφοίτησε από το τμήμα Χημείας Πανεπιστημίου Κρήτης το 2014…