Η κουλτούρα του Σεβασμού στην Ιαπωνία

Συντάκτης: Φλώρα Φωκά

Ένας από τους πιο ενδιαφέροντες πολιτισμούς στον κόσμο, είναι ο πολιτισμός της Ιαπωνίας. Αν έχεις ταξιδέψει ποτέ εκεί, γρήγορα αντιλαμβάνεσαι, ότι αυτό που κάνει αυτόν τον πολιτισμό να ξεχωρίζει από τους υπόλοιπους είναι ο σεβασμός που επιδεικνύουν σε κάθε περίσταση, αξία που τείνει να εξαλείφεται και να αποτελεί ανάμνηση στις δυτικές κοινωνίες.

Υπάρχουν πολλές αξιοσημείωτες αναμνήσεις που θα θυμάται ένας ταξιδιώτης από την Ιαπωνία, ωστόσο ταξιδιώτες από όλον τον κόσμο πολύ δύσκολα θα ξεχάσουν την ευγενική φύση των Ιαπώνων. Η ιαπωνική κουλτούρα έχει πολλά διδάγματα που μπορεί κάποιος να αφομοιώσει.

Η ευγένειά τους, όταν μελετάται και προσαρμόζεται μπορεί να αλλάξει την ζωή των ανθρώπων σε όλον τον κόσμο. Η εσωτερική ειρήνη που επιζητούν επιτυγχάνεται μέσω καλών συμπεριφορών, σεβασμού και ευγένειας.

Η κουλτούρα αυτή που έχουν αναπτύξει εξαρτάται από τον λαό, τον πολιτισμό,τον βουδισμό και την ιαπωνική θρησκεία Shinto που προωθεί τον σεβασμό για το περιβάλλον και τα πνεύματα που υπάρχουν σε αυτό και ως εκ τούτου τον σεβασμό μεταξύ των ατόμων της τοπικής κοινότητας, τους νέους και τους ηλικιωμένους. Η καθαριότητα και ο σεβασμός για το τοπικό περιβάλλον, την κοινότητα και τους συνανθρώπους κατέχουν καίρια θέση στην καθημερινότητα.

Παραδείγματα Σεβασμού

Η πιο βασική αρχή στον πολιτισμό των Ιαπώνων είναι να αποφεύγουν κάθε είδους σύγκρουση ή διαφωνία με κάθε κόστος. Πράγματι, η ιαπωνική κοινωνία, δεσμεύεται από πολλούς κανόνες και ένα εθιμοτυπικό σύστημα που είναι φτιαγμένο για να διατηρούν αυτήν την απίστευτη αίσθηση σεβασμού.

Υπάρχουν πολλοί τρόποι με τους οποίους οι Ιάπωνες δείχνουν σεβασμό ο ένας στον άλλο, όπως για παράδειγμα, η υπόκλιση η οποία είναι ένα παράδειγμα ενεργού σεβασμού προς τους άλλους.

Οι άνθρωποι στην Ιαπωνία έχουν συνείδηση για το ότι οι λέξεις και οι πράξεις τους επηρεάζουν τις ζωές των άλλων ανθρώπων. Φροντίζουν να δείχνουν ενσυναίσθηση σε τομείς που στον δυτικό κόσμο προσπερνιούνται ως δεδομένοι, όπως για παράδειγμα δείχνοντας σεβασμό και κατανόηση στα άτομα που δουλεύουν σκληρά.

Επιπλέον, μία συνήθεια που έχουν όταν γνωρίζουν κάποιον για πρώτη φορά είναι να ζητούν και κατά συνέπεια με αυτόν τον τρόπο να υπόσχονται στον συνομιλητή τους, ότι από τη στιγμή της γνωριμίας τους και μετέπειτα, ο ένας θα φέρεται καλά στον άλλον, σαν μία λεκτική δέσμευση μεταξύ τους.

Επιπρόσθετα, κάτι που είναι σχετικά εύκολο να παρατηρήσεις στο ταξίδι σου στην Ιαπωνία, είναι ότι όχι απλά παραχωρούν απλόχερα την προτεραιότητά τους, αλλά και σε περίπτωση που τους ζητήσεις οδηγίες προς μία κατεύθυνση, συνήθως σε συνοδεύουν μέχρι εκεί που πας για να σιγουρευτούν ότι όλα θα πάνε καλά και δεν θα χάσεις τον δρόμο σου.

Η ιαπωνική κουλτούρα, όμως, δεν περιορίζεται σε αυτές τις κινήσεις πρώτης γνωριμίας. Στην καθημερινή ζωή, οι άνθρωποι μεταχειρίζονται και μιλούν στους ξένους με τόσο μεγάλο σεβασμό που εύκολα υποθέτεις, ότι όλο αυτό πηγάζει και επικεντρώνεται στο σεβασμό της ιδιωτικής ζωής και της ιεραρχίας στην οικογένεια. Από πολύ νεαρή ηλικία, οι Ιάπωνες διδάσκονται να εκτιμούν τα μέλη της οικογένειας και τους ξένους και να τους φέρονται με εξέχοντα σεβασμό. Μαθαίνουν να μιλούν με συγκεκριμένους τύπους ευγένειας παρουσία των ενηλίκων.

Όταν είναι έφηβοι διδάσκονται μία νέα μορφή της ιαπωνικής γλώσσας που ονομάζεται “Keigo”. Διαμορφώνουν τον ήδη επίσημο τρόπο που μιλούν στους γονείς τους, σε ένα υψηλότερο επίπεδο τυπικότητας που χρησιμοποιείται κυρίως με δασκάλους, καθηγητές και ηλικιωμένους.

Ένα άλλο δείγμα της ιαπωνικής ευγένειας είναι ο ευφημισμός. Οι Ιάπωνες προσπαθούν να μη λένε άμεσα όχι. Επιλέγουν να χρησιμοποιούν μη λεκτικά στοιχεία, για να δείξουν ότι δεν συμφωνούν σε κάτι. Σε άτομα που δεν είναι εξοικειωμένα με αυτό το χαρακτηριστικό, αυτό μπορεί να προκαλέσει σύγχυση, ειδικά κατά τη διάρκεια μιας διαπραγμάτευσης, όπως το να συνεννοηθείς με την υποδοχή του ξενοδοχείου.

Μέρος της Ιαπωνικής κουλτούρας είναι η καθαριότητα του τόπου. Φαίνεται να υπάρχει μια γενική εμμονή με την καθαριότητα και αυτό πραγματικά καθιστά την Ιαπωνία ένα ευχάριστο μέρος για να ζήσεις. Τα παιδιά διδάσκονται να εκτιμούν και να εφαρμόζουν την καθαριότητα της κοινότητάς τους σε νεαρή ηλικία, καθώς πολλά σχολεία στην Ιαπωνία δίνουν στους μαθητές έναυσμα να διατηρούν το σχολείο τους καθαρό.

Ο ιαπωνικός πολιτισμός είναι ένα εξαιρετικό μοντέλο μιας ιεραρχικής κοινωνίας που βασίζεται στον αμοιβαίο σεβασμό. Τονίζει τον σεβασμό της ιδιωτικής ζωής και επιτρέπει σε εκείνους που είναι διακεκριμένοι πρεσβύτεροι να επηρεάσουν τη νεολαία, διδάσκοντάς τους, πώς να σέβονται ο ένας τον άλλον. Αυτή η κουλτούρα σεβασμού είναι πιθανώς ένας από τους λόγους για τους οποίους η Ιαπωνία είναι μια τόσο σημαντική χώρα.

(Το άρθρο συνεχίζεται στο 2ο μέρος…)

Συντάκτης: Φλώρα Φωκά,

Influence:

Οι βασικές σπουδές  που απέκτησα έχουν ως αντικείμενο την  Ελληνική Φιλολογία και Γλωσσολογία στο Πανεπιστήμιο Κρήτης. Τρέφω μεγάλο ενδιαφέρον για την ανάλυση και επεξεργασία κειμένων…