Η ανακύκλωση των «δύσκολων» αντικειμένων: Πού πετάμε τα παλιά μας φάρμακα;

Ανάμεσα στα λεγόμενα «δύσκολα» απόβλητα, τα ληγμένα ή αχρησιμοποίητα φάρμακα αποτελούν μία από τις πιο συνηθισμένες αλλά και πιο παρεξηγημένες περιπτώσεις.

Γιατί τα παλιά φάρμακα δεν είναι απλά σκουπίδια

Η ανακύκλωση έχει γίνει πλέον μέρος της καθημερινότητάς μας. Οι περισσότεροι γνωρίζουμε πού πρέπει να πετάξουμε χαρτί, πλαστικό, γυαλί ή μέταλλο. Τι συμβαίνει όμως με τα αντικείμενα που δεν ανήκουν σε καμία από αυτές τις κατηγορίες; Πολλοί άνθρωποι επιλέγουν να τα πετάξουν στα κοινά απορρίμματα ή ακόμη χειρότερα στη λεκάνη της τουαλέτας και στον νεροχύτη. Ωστόσο, αυτή η πρακτική μπορεί να έχει σοβαρές συνέπειες τόσο για το περιβάλλον όσο και για τη δημόσια υγεία. Τα φάρμακα περιέχουν δραστικές ουσίες που έχουν σχεδιαστεί για να επηρεάζουν βιολογικές λειτουργίες. Όταν καταλήγουν ανεξέλεγκτα στο περιβάλλον, αυτές οι ουσίες μπορούν να περάσουν στο έδαφος, στους υδάτινους πόρους και στα οικοσυστήματα. Ακόμη και μικρές ποσότητες φαρμακευτικών ουσιών είναι δυνατόν να επηρεάσουν οργανισμούς που ζουν στο νερό, ενώ η συσσώρευσή τους στο περιβάλλον αποτελεί ένα ζήτημα που απασχολεί ολοένα και περισσότερο τους επιστήμονες διεθνώς. Παράλληλα, τα φάρμακα που παραμένουν ξεχασμένα σε ένα ντουλάπι μπορεί να καταναλωθούν κατά λάθος από παιδιά, ηλικιωμένους ή κατοικίδια, δημιουργώντας σοβαρούς κινδύνους. Για τον λόγο αυτό, η σωστή διαχείρισή τους δεν είναι μόνο θέμα περιβαλλοντικής ευαισθησίας αλλά και ζήτημα ασφάλειας.

Η θέση τους δεν είναι στον κάδο ανακύκλωσης

Ένα συνηθισμένο λάθος είναι η πεποίθηση ότι τα φάρμακα μπορούν να ανακυκλωθούν όπως οι συσκευασίες τους. Στην πραγματικότητα, τα χάπια, τα σιρόπια, οι αλοιφές και οι λοιπές φαρμακευτικές ουσίες δεν πρέπει να τοποθετούνται στους μπλε κάδους ανακύκλωσης. Οι χάρτινες συσκευασίες ή τα κουτιά μπορούν να ανακυκλωθούν, εφόσον έχουν αδειάσει από το περιεχόμενό τους και ακολουθούν τους κανόνες ανακύκλωσης της περιοχής. Το φαρμακευτικό προϊόν όμως απαιτεί ειδική διαχείριση ώστε να μη διαρρεύσουν οι ουσίες του στο περιβάλλον. Η διάκριση αυτή είναι ιδιαίτερα σημαντική, καθώς συχνά συγχέουμε τη συσκευασία με το περιεχόμενο, με αποτέλεσμα να επιβαρύνονται τα συστήματα ανακύκλωσης με ακατάλληλα υλικά.

Πού πρέπει να τα επιστρέφουμε;

Τα ληγμένα ή αχρησιμοποίητα φάρμακα καλό είναι να επιστρέφονται σε ειδικά σημεία συλλογής που λειτουργούν σε φαρμακεία ή άλλους εξουσιοδοτημένους χώρους. Εκεί συγκεντρώνονται και ακολουθούν διαδικασίες ασφαλούς διαχείρισης και καταστροφής, σύμφωνα με τους περιβαλλοντικούς και υγειονομικούς κανόνες. Η πρακτική αυτή εφαρμόζεται σε πολλές χώρες και συμβάλλει σημαντικά στη μείωση της ρύπανσης από φαρμακευτικά κατάλοιπα. Παράλληλα, ενθαρρύνει τους πολίτες να υιοθετήσουν πιο υπεύθυνες καταναλωτικές συνήθειες, αποφεύγοντας την υπερβολική αποθήκευση φαρμάκων που τελικά λήγουν χωρίς να χρησιμοποιηθούν. Πριν απορρίψουμε κάποιο φάρμακο, είναι χρήσιμο να ενημερωθούμε από το τοπικό φαρμακείο ή τον δήμο μας για τα διαθέσιμα σημεία συλλογής στην περιοχή.

Η βιωσιμότητα ξεκινά από τις μικρές επιλογές

Η μετάβαση σε έναν πιο βιώσιμο τρόπο ζωής δεν εξαρτάται μόνο από μεγάλες περιβαλλοντικές πολιτικές, αλλά και από τις μικρές μας καθημερινές αποφάσεις. Η σωστή διαχείριση των παλιών φαρμάκων αποτελεί ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα υπεύθυνης συμπεριφοράς που προστατεύει το περιβάλλον και τους ανθρώπους γύρω μας. Όσο περισσότερο ενημερωνόμαστε για την ανακύκλωση των «δύσκολων» αντικειμένων, τόσο περισσότερο αντιλαμβανόμαστε ότι η κυκλική οικονομία δεν αφορά μόνο τα υλικά που ανακυκλώνονται εύκολα. Αφορά και τα αντικείμενα εκείνα που απαιτούν λίγη παραπάνω προσοχή. Και ίσως τελικά η πραγματική οικολογική συνείδηση να βρίσκεται ακριβώς σε αυτές τις μικρές, καθημερινές πράξεις ευθύνης.

Συντάκτης: Χριστίνα Ζορμπά,

Influence: