Δυνατή σχέση = δυο μισά ή δυο ολόκληρα;

Οι πιο δυνατές σχέσεις δεν γεννιούνται από ανάγκη ή εξάρτηση. Γεννιούνται όταν δύο ολοκληρωμένοι άνθρωποι επιλέγουν να μοιραστούν τη ζωή τους, αντί να ψάχνουν να συμπληρώσουν τα «μισά» τους. Συμφωνείς?

Η φράση «δύο μισά ή δύο ολόκληρα» σε σχέση με τις ανθρώπινες σχέσεις συνήθως αναφέρεται σε μια φιλοσοφία που λέει ότι:

• Δύο μισά: Αν δύο άνθρωποι μπαίνουν σε σχέση επειδή αισθάνονται «μισοί» και χρειάζονται ο ένας τον άλλον για να συμπληρωθούν, υπάρχει ο κίνδυνος εξάρτησης. Δηλαδή, η σχέση βασίζεται περισσότερο στην ανάγκη παρά στην αληθινή σύνδεση. Τέτοιες σχέσεις μπορεί να φαίνονται έντονες στην αρχή, αλλά συχνά έχουν προβλήματα σταθερότητας.
• Δύο ολόκληρα: Αν οι άνθρωποι μπαίνουν σε σχέση ως «ολόκληρα» άτομα, δηλαδή έχουν αυτογνωσία, ασφάλεια και συναισθηματική πληρότητα, η σχέση βασίζεται στην επιλογή και την αγάπη, όχι στην ανάγκη. Τότε η σχέση είναι πιο υγιής, ισορροπημένη και αμοιβαία υποστηρικτική.

Με λίγα λόγια, η καλύτερη βάση για μια σχέση είναι δύο άνθρωποι που είναι ολόκληροι από μόνοι τους, όχι δύο που ψάχνουν να συμπληρωθούν.

Παράδειγμα δύο μισών:

• Η Μαρία νιώθει ότι δεν είναι αρκετή μόνη της και χρειάζεται κάποιον να την «σώσει» από τη μοναξιά της.
• Ο Γιώργος επίσης αισθάνεται κενός χωρίς σχέση και θέλει κάποιον να του δίνει αυτοπεποίθηση.
• Όταν είναι μαζί, η σχέση τους είναι έντονη και γεμάτη ανάγκη. Αν ο ένας λείψει ή κάνει λάθος, ο άλλος αισθάνεται χαμένος.
  Συμπέρασμα: Η σχέση τους βασίζεται στην ανάγκη για συμπλήρωση, όχι στην αληθινή αγάπη. Είναι εύκολο να φθαρεί ή να γίνει τοξική.

Παράδειγμα δύο ολόκληρων:

• Η Ελένη είναι χαρούμενη και ολοκληρωμένη μόνη της. Έχει φίλους, ενδιαφέροντα και αυτοεκτίμηση.
• Ο Νίκος επίσης νιώθει καλά με τον εαυτό του και ξέρει τι θέλει από τη ζωή και από μια σχέση.
• Όταν είναι μαζί, μοιράζονται την αγάπη τους και υποστηρίζουν ο ένας τον άλλον χωρίς εξάρτηση. Αν χρειαστεί χώρο ή χρόνο μόνος του ο καθένας, δεν καταρρέει η σχέση.
  Συμπέρασμα: Η σχέση τους βασίζεται στην επιλογή και την αμοιβαία εκτίμηση. Είναι πιο σταθερή και υγιής.

Χαρτογράφηση σχέσης από ανάγκη και σχέσης από επιλογή

Σχέση από ανάγκη (δύο μισά)

• Βασικό κίνητρο: Ο ένας ή και οι δύο αισθάνονται ότι δεν μπορούν να είναι πλήρεις μόνοι τους.
• Συναισθηματική βάση: Εξάρτηση – η σχέση κρατάει επειδή γεμίζει κενά και φοβίες μοναξιάς.
• Συμπεριφορές:
  • Ζήλια και ανασφάλεια είναι πιο έντονες.
  • Ο ένας φοβάται μην χάσει τον άλλον.
  • Συχνά προσπαθούν να «αλλάξουν» ο ένας τον άλλον για να νιώσουν καλύτερα.
• Προβλήματα:
  • Αν σταματήσει η ανάγκη ή υπάρξει απόσταση, η σχέση καταρρέει.
  • Υπάρχει κίνδυνος συναισθηματικής εξάντλησης ή τοξικότητας.

2. Σχέση από επιλογή (δύο ολόκληρα)

• Βασικό κίνητρο: Οι άνθρωποι είναι ήδη πλήρεις και επιλέγουν να μοιραστούν τη ζωή τους επειδή θέλουν, όχι επειδή πρέπει.
• Συναισθηματική βάση: Αμοιβαία αγάπη, εκτίμηση και στήριξη.
• Συμπεριφορές:
  • Σεβασμός στην προσωπική ελευθερία και τα όρια του άλλου.
  • Υποστήριξη και ενθάρρυνση για ατομική ανάπτυξη.
  • Διάλογος αντί για σύγκρουση για την επιβολή αναγκών.
• Πλεονεκτήματα:
  • Η σχέση αντέχει στο χρόνο και στις δυσκολίες.
  • Η αγάπη δεν εξαρτάται από συναισθηματικά κενά, αλλά από συνειδητή επιλογή.

Πιθανότητα επιτυχίας μιας σχέσης από ανάγκη

Μια σχέση που ξεκινά από ανάγκη μπορεί να πετύχει προσωρινά αν οι άνθρωποι:

• Αναγνωρίσουν την εξάρτηση και δουλέψουν πάνω στην αυτογνωσία τους.
• Αναπτύξουν ατομική πληρότητα μέσα στη σχέση (δηλαδή να γίνουν πιο «ολόκληροι» όσο η σχέση εξελίσσεται).
• Διαχειριστούν την επικοινωνία και τα όρια, ώστε να μην γίνουν τοξικοί ή καταπιεστικοί.

Όρια και κίνδυνοι

• Αν οι άνθρωποι παραμείνουν εξαρτημένοι και δεν αναπτύξουν αυτονομία, η σχέση είναι εύθραυστη και πιθανότατα θα σπάσει.
• Οι σχέσεις από ανάγκη συχνά έχουν έντονες συναισθηματικές διακυμάνσεις: μεγάλες στιγμές έντασης και πάθους, αλλά και μεγάλες στιγμές κρίσης και απογοήτευσης.

Μια σχέση από ανάγκη μπορεί να «πετύχει» για κάποιο διάστημα, αλλά η μακροχρόνια επιτυχία της εξαρτάται από το αν οι άνθρωποι εξελιχθούν σε ολόκληρα άτομα μέσα στη σχέση. Δηλαδή, η επιτυχία της δεν είναι εγγενής στη φύση της σχέσης, αλλά στο αν οι σύντροφοι δουλέψουν με τον εαυτό τους.

Όλη αυτή η διεργασία υποδηλώνει πρόθεση. Πόσο γνωρίζουμε τον εαυτό μας, αν επιθυμούμε να βελτιώσουμε κάποιες προηγούμενες συνήθειες μας, αποφασίζουμε να αναπτυχθούμε αρχικά εμείς οι ίδιοι και σε δεύτερο χρόνο εμείς οι ίδιο και η/ο σύντροφός μας. Υπάρχει ροή που το αν θα μας βγάλει σε ήρεμα νερά ή θα μας τσακίσει στα βράχια εξαρτάται αποκλειστικά και μόνο από εμάς τους ίδιους. 

Συντάκτης: Άρτεμις Διγενή,

Influence:

Αρθρογράφος του flowmagazine.gr.