Διαχείριση του στρες: Γιατί είναι τόσο σημαντική για την υγεία μας;

Συντάκτης: Δήμητρα Πήττα, Εκπαιδευτικός & Επιστήμονας Ψυχικής Υγείας

Πώς ακριβώς επηρεάζει το στρες το σώμα και το μυαλό; Τι κάνει το στρες τόσο ισχυρό δείκτη της συνολικής μας ευημερίας;

Πώς η διαχείρισή του μπορεί να οδηγήσει από τη βελτίωση της διάθεσής, την ενίσχυση της λειτουργίας του ανοσοποιητικού, έως και την προώθηση της μακροζωίας;

Όταν βιώνουμε στρες, ο εγκέφαλος υφίσταται τόσο χημικές όσο και βιολογικές αλλαγές που επηρεάζουν τη συνολική λειτουργία του. Κατά τη διάρκεια περιόδων υψηλού στρες, ορισμένες χημικές ουσίες στον εγκέφαλο- συμπεριλαμβανομένων των νευροδιαβιβαστών ντοπαμίνη, επινεφρίνη και νορεπινεφρίνη- αρχίζουν να αυξάνονται, προκαλώντας την απελευθέρωση από τα επινεφρίδια μεγαλύτερης ποσότητης αυτών και άλλων ορμονών “μάχης ή φυγής” (“fight or flight”) όπως η αδρεναλίνη. Η απελευθέρωση αυτών των χημικών ουσιών συμβάλλει σε ορισμένες “φυσιολογικές αποκρίσεις”, όπως στον γρήγορο καρδιακό ρυθμό, την αύξηση της αρτηριακής πίεσης και το εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα.

Όταν το στρες γίνεται χρόνιο, μπορεί να οδηγήσει στην ανάπτυξη άλλων σοβαρών προβλημάτων, όπως έλκος στομάχου, εγκεφαλικό, άσθμα και καρδιακές παθήσεις. Πολλοί επαγγελματίες υγείας θεωρούν το χρόνιο στρες σημαντικό παράγοντα κινδύνου και για πιο σοβαρές ασθένειες όπως ο καρκίνος και τα εμφράγματα, και ο λόγος είναι ότι οι σωματικές αντιδράσεις του σώματός μας στο παρατεταμένο στρες μπορεί να συσσωρεύονται αργά και να περνά ίσως και απαρατήρητο στις προσπάθειές μας να προσαρμοστούμε και να ζήσουμε με αυτό. Ωστόσο, ακόμα κι αν φαίνεται ότι χτίζουμε μια ανοχή στο στρες, το νευρικό μας σύστημα εξακολουθεί να αντιμετωπίζει μια υπερφόρτωση, η οποία μπορεί να επηρεάσει σοβαρά τη συνολική υγεία μακροπρόθεσμα.

Τι μπορούμε, λοιπόν, να κάνουμε για να “εξοικειώσουμε” τον εαυτό μας με ένα πιο υγιές πρότυπο καθημερινής ζωής και να μειώσουμε,τελικά, το στρες;

Η τακτική -μέτρια- άσκηση, όπως το περπάτημα ή το κολύμπι, έχει αποδεδειγμένα οφέλη για τη μείωση του στρες, καθώς η άσκηση απελευθερώνει θετικές ενδορφίνες που το “εξουδετερώνουν”, αυξάνοντας την αυτοπεποίθηση και μειώνοντας τα συμπτώματα που σχετίζονται με το άγχος και την κατάθλιψη.

Σε συνδυασμό με την καθημερινή δραστηριότητα, η υιοθέτηση μιας υγιεινής διατροφής (που θα περιλαμβάνει τροφές πλούσιες σε φρούτα και λαχανικά) είναι απαραίτητη για τη θεραπεία του στρες. Θυμηθείτε να αποφεύγετε- όσο γίνεται- την καφεΐνη και τη ζάχαρη, καθώς αυτές οι διεγερτικές ουσίες μπορεί να συμβάλουν ακόμα περισσότερο στο στρες.

Ο επαρκής ύπνος είναι επίσης απαραίτητος για τη μείωσή του. Ένας οργανισμός που κοιμάται καλά, βιώνει πιο δύσκολα στρες και επηρεάζεται λιγότερο από την ύπαρξή του.

Κλείνοντας, καλό θα ήταν να εργαστείτε πάνω στη μείωση του στρες μαθαίνοντας να σκέφτεστε διαφορετικά. Το να ξέρετε πότε πρέπει να αφήσετε κάτι πίσω σας και να σκεφτείτε θετικά για τη ζωή, θα σας βοηθήσει να αποφύγετε την αναστάτωση και το άγχος για ζητήματα δευτερεύοντα και ήσσονος σημασίας. Η επίβλεψη της διαδικασίας της σκέψης είναι μόνο ένα μέρος της μάχης· εάν εργάζεστε συστηματικά για να μειώσετε το στρες (με την υιοθέτηση ενός υγιεινού τρόπου ζωής), μπορείτε να αποφύγετε σε μεγάλο βαθμό την κλιμάκωση των προβλημάτων που αυτό μπορεί να προκαλέσει στην γενικότερη σωματική και ψυχική υγεία.


ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ: Τι είναι οι δεξιότητες ζωής και σε τι μας χρησιμεύουν;


Συνοψίζοντας, λοιπόν, είναι ολοφάνερο ότι η μείωση του στρες στην καθημερινή ζωή μπορεί να μας κάνει όχι μόνο πιο υγιείς, αλλά και πιο ευτυχισμένους.

Συντάκτης: Δήμητρα Πήττα, Εκπαιδευτικός & Επιστήμονας Ψυχικής Υγείας

Influence:

Είμαι απόφοιτος της Λεοντείου Σχολής Νέας Σμύρνης και Αριστούχος του Παιδαγωγικού Τμήματος Δημοτικής Εκπαίδευσης Αθηνών…