Αντιδραστική διαταραχή της προσκόλλησης: τι είναι και πού οφείλεται

Συντάκτης: Ευαγγελία Μποζαντζόγλου

Όταν ένα παιδί γεννιέται έχει πολλές ανάγκες. Το παιδί χρειάζεται τροφή, ζεστασιά και γενικά φροντίδα. Αυτό που πολλοί μπορεί να μην γνωρίζουν είναι ότι μια σημαντική ανάγκη είναι η προσκόλληση σε έναν φροντιστή. Η ικανότητά μας να συνδεόμαστε με τους άλλους, να κερδίζουμε εμπιστοσύνη και να νιώθουμε ότι αξίζουμε, ξεκινά από τη γέννηση. Τα μωρά και τα παιδιά που παραμελούνται από τη γέννηση ή σε πρώιμα στάδια ανάπτυξης έχουν μεγάλες πιθανότητες να αναπτύξουν ψυχική ασθένεια κατά τη διάρκεια της ζωής τους.

Ποια είναι τα αίτια; 

Πιστεύεται ότι η παραμέληση των συναισθηματικών και σωματικών αναγκών καθώς και η ύπαρξη πολλαπλών φροντιστών είναι η αιτία της Αντιδραστικής Διαταραχής Προσκόλλησης. Η διαταραχή μπορεί να προκύψει σε περιπτώσεις όπου το παιδί είναι τόσο άρρωστο κατά τη γέννηση που δεν είναι δυνατή η επαρκής φροντίδα, εάν ο γονέας απορρίπτει το παιδί, όταν υπάρχει σεξουαλική ή σωματική κακοποίηση πριν από την ηλικία των 5 ετών, το παιδί εγκαταλείπεται ή με άλλο τρόπο κακοποιείται ή παραμελείται. 

Εάν το παιδί δοθεί για υιοθεσία ή απομακρυνθεί από το σπίτι του, μπορεί να υπάρχουν πολλοί φροντιστές μέσα και έξω από τη ζωή του παιδιού, γεγονός που οδηγεί σε αδυναμία του παιδιού να αποκτήσει εμπιστοσύνη και προσκόλληση. Για να τεθεί η διάγνωση της Αντιδραστικής Διαταραχής Προσκόλλησης πρέπει να υπάρχουν αποδείξεις ότι οι ανάγκες δεν ικανοποιούνται ή ότι δεν υπάρχει σταθερός φροντιστής.

Ποια είναι τα συμπτώματα;

Τα συμπτώματα της Αντιδραστικής Διαταραχής Προσκόλλησης είναι αρκετά εύκολο να αναγνωριστούν, αλλά μοιράζεται ορισμένα συμπτώματα με άλλες διαταραχές. Είναι σημαντικό να ζητήσετε τη βοήθεια ενός επαγγελματία ψυχικής υγείας που μπορεί να διαπιστώσει αν το παιδί πάσχει από αυτή ή κάποια άλλη διαταραχή. 

Σημάδια που δείχνουν ότι το παιδί σας μπορεί να πάσχει από Αντιδραστική Διαταραχή Προσκόλλησης είναι οι διαταραχές στη φυσιολογική αναπτυξιακή συμπεριφορά σε σχέση με τις κοινωνικές αλληλεπιδράσεις. Αυτό σημαίνει ότι το παιδί είτε αποστρέφεται τη γνωριμία με ανθρώπους και μπορεί να παρουσιάζει σημάδια φόβου απέναντι σε νέους ή ακόμα και σε οικείους ανθρώπους. Αντίθετα, το παιδί μπορεί να κάνει φιλίες με όλους όσους συναντάει με μια ανασφαλή ποσότητα εμπιστοσύνης για όλους, όπως το να πιάνει το χέρι ενός ξένου και να ζητάει να πάει μαζί του στο σπίτι ή να βγάζει τα ρούχα στο σχολείο ή στο σπίτι σε ακατάλληλες στιγμές. 

Το παιδί μπορεί να έχει έντονα ξεσπάσματα, να γίνεται απαρηγόρητα λυπημένο ή βίαιο για αδικαιολόγητους λόγους ή να συμπεριφέρεται χαρούμενο σε στιγμές που θα έπρεπε να είναι πολύ αναστατωμένο. Ένα μωρό που εμφανίζει σημάδια Αντιδραστικής Διαταραχής Προσκόλλησης σπάνια θα κλαίει ακόμα και όταν πεινάει, δεν χαμογελάει, δεν απλώνει το χέρι του όταν το σηκώνουν, δεν ενδιαφέρεται για τους ανθρώπους, τα παιχνίδια ή το παιχνίδι και δεν πληροί τα φυσιολογικά ορόσημα ανάπτυξης.

Αντιδραστική διαταραχή της προσκόλλησης: τι είναι και πού οφείλεται

Θεραπεία 

Η θεραπεία για την Αντιδραστική Διαταραχή Προσκόλλησης είναι μια μακροχρόνια δέσμευση. Λόγω των αλλαγών που υφίσταται ο εγκέφαλος από την παραμέληση και την έλλειψη φροντίδας, αυτό θα επηρεάσει το παιδί για το υπόλοιπο της ζωής του, πράγμα που σημαίνει ότι η θεραπεία θα είναι πολύπλευρη. Είναι πιθανό να συνοδεύουν μια διαταραχή προσκόλλησης και άλλες διαταραχές. 

Δεν υπάρχει ενιαία θεραπεία και συχνά χρειάζεται μια προσέγγιση κατά την οποία η οικογένεια πρέπει να παρακολουθεί συμβουλευτική μαζί με το παιδί ή το μωρό. Ο πελάτης θα χρειαστεί υπομονή, φροντίδα και εκπαίδευση σχετικά με το πώς να δημιουργεί υγιείς δεσμούς. 

Μόνο ένας σύμβουλος εκπαιδευμένος στη θεραπεία αυτής της διαταραχής θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη. Είναι σημαντικό ο φροντιστής να συμμετέχει επίσης σε μαθήματα γονικής αγωγής που θα βοηθήσουν στην αντιμετώπιση της συμπεριφοράς του παιδιού. Σε ορισμένες περιπτώσεις το παιδί γίνεται επικίνδυνο για το ίδιο ή την οικογένεια και πρέπει να τοποθετηθεί σε ίδρυμα για την ασφάλεια όλων των εμπλεκομένων. Όποια έγκριτη θεραπεία και αν επιλεγεί είναι σημαντικό να μην αλλάζει συχνά ο σύμβουλος, καθώς αυτό θα επιδεινώσει την κατάσταση.

Συντάκτης: Ευαγγελία Μποζαντζόγλου,

Influence:

Αρθρογράφος του flowmagazine.gr.