25/05/2017

Αντωναΐδα: Το μαγικό βοτάνι της Κρήτης

Συντάκτης: Ρουμπίνα Στεφάτου, 05/11/2016

Λόγω της τάσης για επιστροφή στις παραδοσιακές αξίες, όλο και περισσότεροι άνθρωποι επανέρχονται στα φυσικά προϊόντα ως απαραίτητα στοιχεία της καθημερινής τους ζωής ανακαλύπτοντας ξανά θεραπείες από τα βάθη του χρόνου.

Στην Κρήτη που αποτελείται από πολλές περιοχές με πλούσια βλάστηση και μεγάλη ποικιλία χλωρίδας, φυτρώνει ο μεγαλύτερος αριθμός βοτάνων λόγω του εύφορου κλίματος και του εμπλουτισμένου με θρεπτικά συστατικά εδάφους. Σήμερα, θα σας παρουσιάσουμε τις ιδιότητες ενός από τα  λιγότερο γνωστά βότανα της Κρήτης, αλλά και από τα πιο σπουδαία!  

Σε πολλές περιοχές του νησιού τη θεωρούν γιατρικό για πολλές αρρώστιες και σε άλλες διηγούνται θρύλους και παραδόσεις για ανθρώπους που αναστήθηκαν ακουμπώντας ή μασώντας ένα μόνο κλαδί της! Τη λένε αντωναϊδα. Origanum microphyllum η επιστημονική της ονομασία. Αλλά όπως συμβαίνει συνήθως με τα φυτά, οι λαϊκές ονομασίες τους διαφέρουν από περιοχή σε περιοχή, ίσως και από χωριό σε χωριό. Στα δυτικά του νησιού ακούγεται ως "ματζοριάνα" και "αγριομαντζουράνα", ενώ μερικά σύγχρονα διαδικτυακά δημοσιεύματα την ταυτίζουν με την "καλοκοιμηθιά", ένα αινιγματικό φυτό, που  όπως λέγανε οι παλιοί βοσκοί, χαρίζει ανάλαφρο ύπνο.

Αυτό το βότανο γινόταν ίαμα στα χέρια των αγροτών και των ποιμένων της Κρήτης! Η εμπειρία τους μεταδιδόταν από γενιά σε γενιά, καθώς ελάχιστα πράγματα μπορεί να βρει κανείς σε γνωστά χειρόγραφα συναξάρια. Οι ιδιότητές του πολλές και χρήσιμες.

Θεραπεύει τον πονόλαιμο, τα κρυολογήματα, χρησιμεύει ως γιατρικό σε νοσήματα του στομάχου, όπως το έλκος, βοηθά σε γενικότερες παθήσεις του γαστρεντερικού σωλήνα, καθώς και στην καταπολέμηση της διάρροιας… Η Αντωναϊδα, χορηγείται επίσης, σε ασθματικούς και ρευματοπαθείς, σε νοσήματα της χολής, για τους πονοκεφάλους, αλλά και για έναν ανάλαφρο ύπνο.

Αξίζει δε να σημειωθεί, πως η Αντωναΐδα όπως την αποκαλούν στην Κρήτη κόντεψε να εξαφανιστεί από την περιοχή κατά τη γερμανική κατοχή, γιατί οι στρατιώτες τη μάζευαν κατά φορτία και έπιναν το αφέψημά της αντί τσαγιού.

Η Αντωναΐδα είναι ένας χαμηλός θάμνος που σπάνια υπερβαίνει σε ύψος τα 50 εκατοστά. Διακλαδίζεται από χαμηλά και βγάζει πολλούς λεπτούς βλαστούς. Τα φύλλα του είναι πολύ μικρά, χνουδωτά και έχουν λευκοπράσινο χρώμα. Ανθίζει το καλοκαίρι, από τον Ιούνιο μέχρι τον Σεπτέμβριο και βγάζει μικρά άνθη χρώματος ρωζ-μωβ που σχηματίζουν επάκριες βοτριώδεις ταξιανθίες σε κάθε βλαστό.

Κλείνοντας, αξίζει να αναφερθεί πως οι λαϊκές παραδόσεις θέλανε την Αντωναΐδα, ως μια ωραία κοπέλα που γύριζε τα βουνά και μάζευε λουλούδια και μυριστικά. Μια μέρα της επιτέθηκε ένας χοίρος, που και αυτός γύριζε στα βουνά και γύρευε βελανίδια για να φάει και τη σκότωσε. Μα ο θεός τη λυπήθηκε και την έκανε θάμνο. Να φυτρώνει πάντα στα αγαπημένα της βουνά και να μυρίζει σαν τα μυριστικά που μάζευε όσο ζούσε.


Share |