18/08/2017

Μπορώ και εγώ να γίνω δημιουργικός;

Η κότα έκανε το αυγό ή το αυγό την κότα;

Οι ηγέτες γεννιούνται ή γίνονται;

Η κληρονομικότητα ή το περιβάλλον διαμορφώνουν την προσωπικότητά μας;

Ένας καλλιτέχνης χωρίς ταλέντο μπορεί να γίνει καλός με πάρα πολλή εξάσκηση;

Ερωτήματα κλασικά, ρητορικά, «κλισεδιάρικα», που διχάζουν τον κόσμο και προκαλούν εντονότατες διαφωνίες. Έχουν ειπωθεί και έχουν γραφτεί απαντήσεις των παραπάνω από απλοϊκές, πρόχειρες, χιουμοριστικές έως βαθυστόχαστες, επιστημονικές αναλύσεις. Ένα κοινό όλων πάντως είναι ότι δίνουν απαντήσεις του τύπου άσπρο-μαύρο, που στην ουσία είναι απόλυτα περιοριστικές. Στην πραγματική ζωή και σε οτιδήποτε εμπλέκεται ο παράγοντας άνθρωπος, που είναι εντελώς απρόβλεπτος, μεταξύ του άσπρου και του μαύρου υπάρχουν εκατοντάδες διαβαθμίσεις του …;

Ακριβώς αντίστοιχα και η έννοια της δημιουργικότητας διχάζει, καθώς είναι άμεσα συνυφασμένη με την έννοια του ταλέντου. Για κάποιο λόγο έχει επικρατήσει να θεωρείται ότι η δημιουργικότητα χαρακτηριστικό γνώρισμα των καλλιτεχνών, λες και υπάρχει κάποιος νόμος που λέει ότι η δημιουργικότητα δικαιωματικά τους ανήκει.

Λέτε αλήθεια να είναι έτσι;

Ας βρούμε την απάντηση με την παρατήρηση. Αρχικά αν παρατηρήσει κάποιος οτιδήποτε στη φύση θα ανακαλύψει τη δημιουργικότητα σε όλο της το μεγαλείο. Λουλούδια σε απίστευτα χρώματα, βότσαλα όλων των μεγεθών, σχημάτων, πετρωμάτων, θάλασσα που αλλάζει αποχρώσεις ανάλογα με το βάθος της…

Έπειτα στην καθημερινή ζωή. Δημιουργικότητα συναντάμε στη μαγειρική, τα κτίρια, τους κήπους των σπιτιών, τις ταμπέλες των καταστημάτων, τις αφίσες στους δρόμους, κουρέματα, χτενίσματα, μεθόδους διδασκαλίας, μετακίνησης, τεχνολογία, ιατρική…

Πεποίθησή μας είναι ότι η δημιουργικότητα δεν ανήκει σε κανέναν. Μπορεί να την έχει ο καθένας, να την καλλιεργήσει σε όποιο βαθμό θέλει χωρίς «ταβάνι» και να την αξιοποιήσει για οποιοδήποτε σκοπό που θα ικανοποιεί τις ανάγκες του.

Τι είναι όμως δημιουργικότητα;

«Είναι η ικανότητα της δημιουργίας».  (Λεξικό Τεγόπουλου-Φυτράκη, 1993, Αθήνα)

Ένας εναλλακτικός ορισμός θα μπορούσε να είναι ότι «δημιουργικότητα είναι η σύλληψη και υλοποίηση πρωτότυπων ιδεών». Βάση αυτού του ορισμού για να δημιουργήσεις κάτι πρέπει να έχεις έμπνευση.

 Η έμπνευση όμως δεν υφίσταται στο κενό. Δεν μπορεί κάποιος να είναι μονίμως κλεισμένος στους 4 τοίχους και να περιμένει να έχει έμπνευση.

Για να έχεις έμπνευση πρέπει να δέχεσαι ερεθίσματα από το περιβάλλον. Αυτά μπορείς να τα αντλήσεις από πολλαπλές πηγές.

Παρακάτω παραθέτουμε μια λίστα πρακτικών συμβουλών που μπορεί να ακολουθεί κάποιος για να δέχεται ερεθίσματα που θα συμβάλλουν στην καλλιέργεια της δημιουργικής του σκέψης.

  • Να διαβάζει ό,τι πέφτει στα χέρια του, ποίηση περιοδικά, εφημερίδες, ανακοινώσεις σε πίνακες σχολών, διαφημιστικά φυλλάδια, Χρυσό Οδηγό.

«Ο λόγος είναι ότι μπορεί να αντλήσει απίστευτες ιδέες μέσα από τη δουλειά άλλων ανθρώπων.»

  • Να ακούει, να ρωτάει, γενικά να συζητάει με όποιον συναντάει στο δρόμο του. Από παιδιά που παίζουν στο δρόμο, γέρους στα καφενεία, υπαλλήλους Δημοσίων Υπηρεσιών, φίλους, γνωστούς.

«Συζητώντας με όλων των ειδών τους ανθρώπους ανοίγει το μυαλό γιατί εμπλουτίζεται από τη διαφορετική σκέψη και γνώση όλων των άλλων».

  • Να κάνει σπόρ, δραστηριότητες, χόμπυ.
  • Να ταξιδεύει
  • Να δοκιμάζει καινούρια πράγματα.
  • Να δοκιμάζει νέες γεύσεις
  • Να χορεύει

«Το σώμα έχει αναρίθμητους τρόπους να κινείται. Αν το αφήνεις ελεύθερο στο ρυθμό και καλλιεργείς την ευλυγισία του, ταυτόχρονα καλλιεργείται η δημιουργική σκέψη διαπιστώνοντας τις απεριόριστες δυνατότητες που διαθέτει».

  • Να ακούει μουσική. Πολλή και διαφορετική.
  • Να πηγαίνει σε συναυλίες, θέατρο, κινηματογράφο.
  • Να παίζει με παιδιά.
  • Να κάνει γνωριμίες.
  • Να είναι σε τακτική επαφή με τη φύση.
  • Να κάνει έρωτα.

«Πόσοι τρόποι υπάρχουν για να κάνει κανείς έρωτα;

Άπειροι! Από την πρώτη του επαφή, μέχρι και τα βαθιά γεράματα ο άνθρωπος κάνει με διαφορετικό τρόπο έρωτα. Αλλάζει, εξελίσσεται, μαθαίνει, ανακαλύπτει…

Αν κάνει με διαφορετικούς συντρόφους, αυτό συμβαίνει εξ’ ορισμού. Αλλά ακόμα και με τον ίδιο σύντροφο να κάνεις έρωτα για μια ζωή, πάλι μια ζωή δεν φτάνει για να ανακαλύψεις όλες τις πιθανές εκδοχές.

Και ας λένε ότι ο γάμος σκοτώνει τον έρωτα.

Η έλλειψη φαντασίας και διάθεσης ανακάλυψης σκοτώνει τον έρωτα- και μαζί και τη δημιουργική σκέψη».

Μα πώς γίνεται όλα τα παραπάνω να καλλιεργούν τη δημιουργικότητα;  Απλούστατο!

Όταν ο εγκέφαλος γεμίζει με διάφορες εικόνες, μνήμες, γνώσεις, τότε διευρύνεται η σκέψη. Παράγονται περισσότεροι και πιο γρήγοροι συνειρμοί όσο μεγαλύτερο απόθεμα εμπειριών διαθέτει κανείς. Όταν π.χ. θέλεις να βρεις μια δημιουργική ιδέα για να λύσεις ένα πρόβλημα, πολύ πιο εύκολα μπορείς να χτίσεις μια ιδέα πάνω σε κάτι που είδες, άκουσες, βίωσες, παρά στο κενό.

Το κλειστό μυαλό, κλειστά σκέφτεται.

Το ανοιχτό αντιθέτως δεν έχει όρια στο τι μπορεί να δημιουργήσει.

Όλα τα έργα τέχνης, τεχνολογικά επιτεύγματα, νέα φάρμακα κ.λ.π. δημιουργήθηκαν από ανθρώπους με ανοιχτά μυαλά.

Η απάντηση τελικά στο φιλοσοφικό ερώτημα «Μπορώ να γίνω και εγώ δημιουργικός;» είναι ναι.

Ξεκάθαρα και απόλυτα ναι!

Μπορείτε να γίνετε όσο επιθυμείτε και όσο επιτρέπετε στον εαυτό σας, δημιουργικοί. Και αν παρ’ όλα αυτά ακολουθήσετε όλες τις συμβουλές και δεν γίνετε, αν μη τι άλλο θα έχετε χαρεί μια ζωή γεμάτη απολαύσεις.

Τι πιο δημιουργικό από αυτό;


Share |